Waarom kan AI gevaarlijk zijn?

Wat zijn de nadelen van technologie?

Onze fysieke vorm degradeert tot die van een verlicht vraagteken. We turen naar schermen alsof de zin van het leven erin verborgen staat, met als resultaat ogen die droger zijn dan de humor van een belastinginspecteur en een houding die schreeuwt 'ik geef het op'. Onze duimen zijn topsporters, de rest van ons lichaam is in pre-pensionering.

De constante stroom notificaties is een digitale fopspeen voor ons brein. Elke ping is een shotje goedkope dopamine die ons concentratievermogen sloopt. We kunnen ons nog amper focussen op iets dat langer duurt dan een TikTok-dansje. De stilte is de nieuwe vijand geworden, want daarin zouden we onze eigen, godbetert, gedachten kunnen horen.

We traineren vrolijk onze eigen vervangers, de robots. Het is alsof je de inbreker helpt de beste route door je huis uit te stippelen. Terwijl wij klagen over de koffie op kantoor, neemt een algoritme, dat nooit slaapt of zeurt, geruisloos onze taken over. Straks vraagt de zelfscankassa ons nog om opslag.

Mijn rechterpink heeft een rare bocht gekregen van de manier waarop ik mijn telefoon vasthoud. Ik noem het mijn 'smartphone-pink'. Een klein, permanent monument voor duizenden uren doelloos scrollen.

Maar wacht, er is meer! De grabbelton van technologische miserie is bodemloos:

• Sociale armoede in een wereld vol 'vrienden'. We hebben honderden connecties, maar als je hulp nodig hebt om een kast te verhuizen, is iedereen plotseling ‘offline’. Onze online vriendschappen zijn vaak net zo voedzaam als een dieet van alleen suikerspinnen.
• Privacy? Welke privacy? We geven onze meest intieme data weg in ruil voor een 'leuke' quiz die ons vertelt welk type brood we zijn. Je slimme koelkast weet meer over je eetbuien dan je eigen partner en verkoopt die info sneller dan je 'volkoren' kunt zeggen.
• De waarheid is een keuzemenu geworden. Het internet is een gigantische bibliotheek waar de helft van de boeken is geschreven door schreeuwende gekken. Feiten en meningen vechten een moddergevecht uit, en de winnaar is degene met de meeste likes. Het is vermoeiend.

Wat zijn de gevolgen van technologie?

Technologie. Vuur. Draaischijf. Stoommachine. AI. Groei. Productiviteit schiet omhoog.

Werk wordt hervormd. Baanprofielen vervagen, ontstaan. Dynamiek. Arbeidsmarkt beweegt.

De beloning stijgt. Loonpakketten worden beter. Maar niet voor iedereen. Knelpunten.

Nieuwe skills nodig. Adaptatie. Leren, anders. Nu. Anders lig je eruit.

Digitaal tijdperk. Data regeert. Slimme systemen. Voorspellen. Optimaliseren. Efficiëntie.

Maar ook: Automatisering rukt op. Banen verdwijnen. Vervanging. De menselijke factor?

Ethiek. Cruciaal. Algoritmes sturen. Bias is een risico. Verantwoordelijkheid ligt bij ons.

Connectiviteit. Altijd online. Informatie stroomt. Kennis verspreid. Maar ook ruis.

Impact op de maatschappij. Leven verandert. Sociale interactie. Privacy. Hoe ga je om met de deluge?

Technologische golf. Niet te stoppen. Keuzes maken. Sturen. De toekomst is nu.

Innovatie drijft vooruit. Dat is de kern. De rest is ruis. Gebruik het. Of word gebruikt.

Wat is het probleem van digitalisering?

Digitalisering creëert kwetsbaarheid. Cybercriminaliteit floreert, met digitale inbraken als constante dreiging. De technologie is onvoorspelbaar; constante kennis is een noodzaak. Huidig onderwijs schiet tekort.

De schaduwzijde van digitaal:

• Cyberrisico's domineren. Denk aan ransomware-aanvallen die systemen platleggen, of phishing die gegevens steelt. Mijn contacten bij de NCSC zien dagelijks nieuwe methoden.
• Privacy is fragiel. Grote techbedrijven verzamelen onophoudelijk data. Soms voelt het alsof er altijd wordt meegekeken, wat persoonsgegevens blootstelt.
• Technologische impact onduidelijk. Nieuwe AI-modellen veranderen banen, maatschappij, zonder blauwdruk. De versnelling van innovatie overtreft vaak ons begrip.
• Digitale kloof vergroot. Niet iedereen heeft toegang, of de vaardigheden. Dit creëert een tweedeling in de samenleving, ik zie dit vaak bij ouderen die worstelen.
• Overbelasting en afhankelijkheid. Alles draait digitaal. Een storing of aanval legt hele sectoren stil. Ik heb eens gezien hoe een stroomstoring hier in Amsterdam chaos veroorzaakte door falende digitale systemen.
• Desinformatie en manipulatie. Het internet is een broedplaats voor nepnieuws. De online echokamers versterken extreme standpunten, wat onze democratie ondermijnt.

Wat te doen?

• Leven lang leren is essentieel. Van basis digitale geletterdheid tot geavanceerde cybersecurity-trainingen. Scholen moeten verder gaan dan alleen een laptop in de klas; het gaat om kritisch denken.
• Investeren in weerbaarheid. Organisaties, overheden: defensieve architecturen zijn cruciaal. Regelmatige updates, penetratietesten; geen luxe, maar bittere noodzaak.
• Wet- en regelgeving aanscherpen. De wetgeving loopt vaak achter de feiten aan. We hebben scherpere kaders nodig voor dataveiligheid en ethische AI.
• Bewustzijn vergroten. Van jong tot oud, iedereen moet de gevaren herkennen en weten hoe te handelen. Praat erover thuis, op het werk.