Hoe werkt erfbelasting bij overlijden partner?

Erfbelasting bij overlijden van uw partner: Eén erfenis, één vrijstelling

Het overlijden van een partner is een emotioneel moeilijke periode. Naast de rouwverwerking komt er ook een hoop administratieve rompslomp kijken, waaronder de afwikkeling van de erfenis. Een veelvoorkomende vraag is dan: hoe werkt de erfbelasting? Gelukkig is het erfrecht in geval van partners overlijden relatief eenvoudig.

De Belastingdienst beschouwt partners die samen erven als één economische eenheid. Dit betekent dat de erfenissen van beide partners in hun geheel worden samengevoegd om de erfbelasting te berekenen. Er wordt dus niet afzonderlijk naar de erfenis van de overleden partner en de erfenis van de achterblijvende partner gekeken. In plaats daarvan wordt één totale erfeniswaarde bepaald.

De Partnervrijstelling: Het hart van de zaak

Het cruciale element bij de berekening van de erfbelasting is de partnervrijstelling. Deze vrijstelling is volledig, wat betekent dat de erfgenaam (de achterblijvende partner) in principe geen erfbelasting hoeft te betalen over de ontvangen erfenis. De totale waarde van alle bezittingen (huis, spaargeld, beleggingen, etc.) van de overleden partner wordt samengevoegd met de bestaande bezittingen van de achterblijvende partner. Pas nadat de partnervrijstelling van dit totale bedrag is afgetrokken, wordt de erfbelasting berekend over het resterende bedrag, indien van toepassing.

Voorbeeld:

Stel dat de overleden partner een vermogen van €500.000,- achterlaat en de achterblijvende partner een vermogen van €200.000,- bezit. De totale waarde is dan €700.000,-. Omdat de partnervrijstelling volledig is (in 2024 is de vrijstelling onbeperkt hoog), wordt er in dit geval geen erfbelasting verschuldigd. Het maakt niet uit hoe hoog de totale erfenis is; de partnervrijstelling zorgt ervoor dat het resterende bedrag na aftrekking van de vrijstelling, nul is.

Situaties waar wel erfbelasting kan ontstaan:

Hoewel de partnervrijstelling vrijwel altijd zorgt voor een belastingvrije erfenis, zijn er enkele uitzonderingen:

• Vermogen boven de vrijstelling (theoretisch): In theorie, als de gezamenlijke bezittingen van een onwaarschijnlijk hoog bedrag zouden bedragen (wat in de praktijk zelden voorkomt), dan zou er boven de vrijstelling een gedeelte zijn waarover erfbelasting verschuldigd zou zijn. Dit omdat de vrijstelling, hoewel onbeperkt hoog, alleen op de erfenis van de overleden partner betrekking heeft.
• Niet-gehuwde partners: De partnervrijstelling geldt voor partners die gehuwd zijn of een geregistreerd partnerschap hebben. Voor ongehuwde partners gelden andere regels en lagere vrijstellingen.
• Erfgenamen naast de partner: Als er naast de partner ook andere erfgenamen zijn (bijvoorbeeld kinderen), dan wordt de erfenis verdeeld en kan erfbelasting verschuldigd zijn over het deel dat niet naar de partner gaat.

Conclusie:

Het overlijden van een partner brengt veel met zich mee, maar dankzij de complete partnervrijstelling wordt de erfbelasting vaak aanzienlijk vereenvoudigd. In de meeste gevallen hoeft de achterblijvende partner geen erfbelasting te betalen. Raadpleeg echter altijd een notaris of belastingadviseur voor persoonlijk advies, aangezien elke situatie uniek is en de wetgeving kan veranderen. Zij kunnen u precies vertellen welke gevolgen het overlijden van uw partner voor uw eigen financiële situatie heeft.