Wat kan plotselinge buikpijn zijn?

Plotselinge buikpijn: een veelvoorkomend, maar divers probleem

Plotselinge buikpijn is een veelvoorkomende klacht die ons allemaal wel eens overkomt. De pijn kan variëren van een lichte, zeurende pijn tot een hevige, krampende pijn die je letterlijk van je voeten blaast. De oorzaak is echter net zo divers als de pijn zelf, en een snelle, accurate diagnose is cruciaal. Want achter een ogenschijnlijk onschuldige buikpijn kan een ernstige aandoening schuilgaan.

In de huisartsenpraktijk worden de meeste gevallen van acute buikpijn veroorzaakt door relatief goedaardige aandoeningen. Denk hierbij aan:

• Maagklachten: Dit omvat een breed spectrum aan problemen, van een lichte indigestie na een zware maaltijd tot brandend maagzuur (pyrose) en maagzuur reflux. De pijn kan brandend, drukkend of stekend van aard zijn en vaak gepaard gaan met misselijkheid, braken en een opgeblazen gevoel.

• Buikgriep (gastro-enteritis): Een virale of bacteriële infectie van het maag-darmkanaal kenmerkt zich door diarree, braken, misselijkheid, buikkrampen en koorts. De buikpijn is vaak krampend en diffuus.

• Prikkelbare darmsyndroom (PDS): Deze chronische aandoening veroorzaakt wisselende buikpijn, opgeblazen gevoel, diarree en/of verstopping. De pijn is vaak diffuus en kan wisselen in intensiteit. Stress speelt vaak een rol bij het verergeren van de symptomen.

• Verstopping (constipatie): Moeilijke stoelgang kan leiden tot buikpijn, een opgeblazen gevoel en een hard, pijnlijk gevoel in de buik.

• Pijn in de buikwand: Spierpijn, verrekkingen of ontstekingen in de spieren van de buikwand kunnen scherpe, stekende pijn veroorzaken die vaak gelokaliseerd is en verergert bij beweging.

• Urineweginfecties (UWI): Hoewel voornamelijk geassocieerd met pijn bij het plassen, kunnen UWI's ook buikpijn, vaak in het onderbuikgedeelte, veroorzaken. Andere symptomen zijn vaak frequent plassen en troebele urine.

Wanneer je naar de dokter moet:

Hoewel veel gevallen van acute buikpijn vanzelf overgaan, is het belangrijk om medisch advies in te winnen bij:

• Hevige, aanhoudende pijn: Pijn die niet afneemt na een paar uur of die steeds erger wordt, vereist altijd een consult.
• Koorts en koude rillingen: Dit kan wijzen op een infectie.
• Bloed in de ontlasting of braaksel: Dit is een ernstig teken en vereist onmiddellijke medische aandacht.
• Gevoel van misselijkheid of braken dat aanhoudt: Dit kan dehydratie tot gevolg hebben.
• Onverklaarbaar gewichtsverlies: Dit kan wijzen op een onderliggend probleem.

Het is onmogelijk om op basis van alleen een beschrijving van de pijn een diagnose te stellen. De huisarts zal een grondig gesprek voeren over de klachten, de aard, de locatie en de duur van de pijn, en een lichamelijk onderzoek uitvoeren. Op basis daarvan kan hij of zij verdere diagnostiek, zoals bloedonderzoek, beeldvorming (bijvoorbeeld echografie of CT-scan) of een kijkonderzoek, overwegen om de precieze oorzaak te achterhalen en de juiste behandeling in te zetten. Wacht dus niet te lang en raadpleeg bij twijfel altijd een arts.