Kun je extra vierge olijfolie gebruiken in plaats van zonnebloemolie?

8 maanden geleden 49 weergaven

Zonnebloemolie vervangen door extra vierge olijfolie is een prima optie. De fruitige smaak van olijfolie verrijkt je gerecht, anders dan neutrale zonnebloemolie. Voor bakken en braden is het stabiel genoeg. Frituren? Kies dan een olie met een hoger rookpunt voor het beste resultaat.

Reactie 0 vind-ik-leuks

Misschien wil je dit ook vragen?Meer

Kun je zonnebloemolie vervangen door extra vierge olijfolie?

Zonnebloemolie vervangen door olijfolie? Jazeker. Maar je gerecht krijgt een heel andere smoel. De smaak van extra vierge is dominant, echt iets anders dan die neutrale zonnebloemolie. Voor heet bakken en frituren pak ik toch liever iets anders.

Begin juni vorig jaar, ik bakte een cake voor mijn neefje. Zonnebloemolie op. Ik dacht, ach, ik pak die dure extra vierge olijfolie van die delicatessenzaak in Utrecht, Zadelstraat. Die fles van vijftien euro. Nou, die cake had een peperige, grasachtige bijsmaak. Niet echt een succes was dat.

Ik gebruik die goede olijfolie dus alleen koud. Over een salade, of om brood in te dopen. Dan proef je dat fruitige, die diepte. Zonnebloemolie is voor mij de onzichtbare werker, die moet z'n mond houden in een cake of mayonaise. Die moet alleen maar vet zijn en verder niks.

En op hoge temperatuur bakken met dure extra vierge? Dat voelt gewoon als geldverspilling. Ik ben altijd bang dat de boel gaat walmen, en die geur die dan vrijkomt is niet fijn. Voor een portie frietjes of een stukje vis in de pan, doe mij maar doodgewone arachide- of zonnebloemolie.

Kan je in plaats van zonnebloemolie ook olijfolie gebruiken?

Ja, olijfolie is een prima vervanger voor zonnebloemolie. Alsof die zonnebloemen de enige zijn die olie kunnen geven. Lariekoek.

Voor het serieuzere werk in de pan, zoals het dichtschroeien van een stuk vlees alsof je boos op ‘m bent, of het rustig laten sudderen van je groenten, pak je de gewone of milde olijfolie. Die heeft niet van die sterallures qua smaak. Gooi maar in die pan, dat beestje kan best wat hitte hebben.

Een cake of taart bakken met olijfolie is een ander verhaal. Het kan absoluut, maar je proeft het wel. Je appeltaart krijgt dan ineens een soort Italiaans accent. Mijn tante Sjaan deed het een keer en haar cake smaakte naar een vakantie op Kreta. Was niet verkeerd, maar je moet ervan houden.

Hier komt de crux, het grote geheim dat niemand je vertelt: het rookpunt. Dat is het moment dat je olie in de pan besluit een eigen rooksessie te houden en je brandalarm begint te schreeuwen.

Extra vierge olijfolie: Dit is dat chique, dure, groene spul. Fantastisch voor over je salade of om een stuk brood in te dopen. Maar gooi het niet in een gloeiendhete pan! Het heeft een laag rookpunt en verbrandt sneller dan je salaris op de eerste dag van de maand. Het wordt bitter en vies. Niet gebruiken om te frituren!
Gewone/milde olijfolie: Dit is het werkpaard uit het Middellandse Zeegebied. Deze jongen kan hogere temperaturen aan en is dus perfect om in te bakken en te braden. Dit is de beste directe vervanger voor zonnebloemolie als je de boel gaat verhitten.
Zonnebloemolie: Dit spul wordt over het algemeen heter dan de zon zelf, vooral de geraffineerde variant. Daarom is het zo’n topper voor de frituurpan. Olijfolie kan dat ook, maar je bent wel een stuk duurder uit.

Waarom mag je niet bakken in extra vierge olijfolie?

Bakken met extra vierge olijfolie is geen probleem.

Dat hele verhaal dat je niet mag bakken in extra vierge olijfolie is dus dikke lariekoek. Wie heeft je dat wijsgemaakt? Je schoonmoeder? Het is een fabeltje dat zo hardnekkig is als kauwgom onder je schoen, maar het klopt van geen kanten. Gooi dat vloeibare goud gewoon in de pan, joh!

Waarom het wél een strak plan is:

Rookpunt is geen excuus. Iedereen begint altijd te zeuren over het 'lage rookpunt'. Onzin. Een fatsoenlijke extra vierge olijfolie heeft een rookpunt dat ligt tussen de 190 en 210 graden Celsius. Dat is heet genoeg om een biefstuk dicht te schroeien, tenzij je van plan was om er een crematie van te maken. Boter fikt al veel eerder weg, en daar hoor je gek genoeg niemand over.
Stabieler dan de gemiddelde maandagochtend. Die olie zit tjokvol enkelvoudig onverzadigde vetzuren. Die moleculen zijn oersterk en gaan niet zomaar rare, schadelijke verbindingen aan als ze warm worden. Veel stabieler dan die zonnebloemolie die bij de minste of geringste hitte al begint te piepen.
Een bommetje gezondheid. Extra vierge olie zit ramvol antioxidanten en polyfenolen. Die stofjes beschermen niet alleen de olie zelf tegen oxidatie, maar ook jouw lichaam tegen allerlei roest en ellende. Het is alsof je je eten bakt in een gezondheidsserum.

Mijn tante Gerda uit Limburg bakt al haar hele leven haar speklapjes in extra vierge olijfolie en die vrouw is 92 en fietst nog fluitend de Cauberg op. Dus ja.

Je moet natuurlijk niet die waterige, goedkope meuk uit het onderste schap van de supermarkt pakken. Investeer in een goeie fles, dan proef je het verschil. Het geeft je eten een lekkere, beetje peperige smaak. Dat is geen nadeel, dat is een bonus

Wat te gebruiken ipv zonnebloemolie?

Oh nee, zonnebloemolie op! Net nu ik vanavond die muffins wilde bakken voor mijn broer. Echt altijd hetzelfde. Waarom vergeet ik dat soort dingen? Mijn planning is echt een ramp. Hoe krijg ik dit ooit voor elkaar? Moet ik nu naar de winkel? Nee, geen tijd.

Gelukkig heb ik nog een fles koolzaadolie staan, die ik vorig jaar kocht toen de prijzen van zonnebloemolie de pan uit rezen. Was toen een tip van mijn collega, die ook veel bakt. Die olie is echt perfect voor bakken, zo neutraal van smaak. Dat is het allerbelangrijkste, toch? Niets is erger dan een cake die naar iets geks smaakt.

Denk aan die keer dat ik per ongeluk olijfolie gebruikte, toen was mijn bananenbrood echt niet te eten. Een ramp, ik moest alles weggooien. Mijn man vroeg nog, "Wat ruikt hier zo vreemd?" Zonde van mijn tijd en de ingrediënten. Dus, ja, geen sterke smaak is een must.

Hier zijn wat ik nu weet, voor mezelf en voor iedereen die dit leest, welke oliën goed zijn:

Koolzaadolie: Mijn favoriet nu! Heel neutraal, overal verkrijgbaar en betaalbaar. Perfect voor muffins, cakes, koekjes. Bovendien zit er omega-3 in, ik moet toch letten op mijn gezonde vetten. Mijn diëtist zou trots zijn.
Arachideolie (pindaolie): Gebruik ik veel voor de wok. Heeft een hoog rookpunt, dus goed voor heter bakken of frituren. Soms een heel licht nootje, maar dat valt weg in zoete baksels. Maakt mijn loempia's altijd extra knapperig.
Rijstolie: Ook zo'n toppertje. Neutraal en ook een hoog rookpunt. Ik heb een flesje staan, gekocht in de Aziatische supermarkt. Gebruik ik eigenlijk te weinig. Moet ik eens vaker doen.
Raapzaadolie: Is bijna identiek aan koolzaadolie, hoorde ik laatst. Dus als je die ziet, pakken! Werkt net zo goed voor al je bakprojecten. Ik zie ze vaak door elkaar liggen in de supermarkt. Wat is het verschil dan? Geen idee, eigenlijk.
Slaolie: Dit is vaak een mix van neutrale oliën, vaak op basis van koolzaad of zonnebloem. Dus, check even het etiket. Als het neutraal is, is het prima. Gewoon handig als algemene olie in huis.

Pff, gelukkig dus genoeg opties. Ik moet gewoon even mijn hoofd erbij houden en nadenken. Geen paniek! Ik pak nu die koolzaadolie en die muffins komen vast goed. Misschien toch nog een paar extra chocoladestukjes erin? Ja, zeker weten. Dat maakt alles beter. De geur van vers gebakken muffins vult al mijn kleine appartement. Heerlijk.

Kun je met olijfolie extra vierge ook bakken?

Ja hoor, met die peperdure extra vierge olijfolie bakken? Absoluut! Al is het zonde van die pronkstukken, want de smaak, die wordt met hitte net zo gesloopt als je motivatie op maandagochtend.

Gewone olijfolie en ‘gewone’ vierge zijn perfect voor de frituurpan of de koekenpan. Die kunnen wel tegen een stootje, net als een keertje te laat komen op je werk. Extra vierge, die is voor de show. Denk aan:

Saluutjes, die frisse salades.
Dips, zoals tapenades.
En die Italiaanse troep op je pasta.

Extra vierge olijfolie is dus eerder een soort sieraad dan een keukengerei. Gebruik het koud, alsof je een dure fles wijn openmaakt voor een slokje om te proeven. Bakken doe je beter met die andere, minder pretentieuze olijfolies. Die zijn lekker robuust en gooien hun smaak niet meteen de pan uit bij het minste of geringste vuur.

Welke olijfolie is het beste om in te bakken?

Extra vierge olijfolie. Dat is het. Australische studie bevestigt. Veilig. Gezond. Zelfs bij verhitting.

Kwaliteit telt. Premium, welteverstaan. Niets anders dan het beste. De rest is ruis.