Is je geld verzekerd bij phishing?

Ben je je geld kwijtgeraakt door phishing? Krijg je het dan terug van je bank?

Phishing: een digitale bedreiging die jaarlijks duizenden Nederlanders treft. Een valse e-mail, een nep-website, een kwaadwillend telefoontje – het lokt je uit tot het delen van gevoelige informatie, zoals je inloggegevens of bankrekeningnummer. En wat gebeurt er als je slachtoffer wordt? Is je geld dan verzekerd? Het korte antwoord: misschien.

De meeste banken hebben bepalingen in hun algemene voorwaarden die betrekking hebben op vergoedingen bij phishing. In principe kan je bank de schade vergoeden die je hebt geleden door phishing, maar dit is geen automatische garantie. De bank beoordeelt elke situatie zeer zorgvuldig en individueel. Twee cruciale factoren spelen hierbij een doorslaggevende rol: opzet of grove nalatigheid van de klant, en de aanwezigheid van fraude.

Wat betekent “opzet of grove nalatigheid”?

Hierbij kijkt de bank naar je gedrag. Heb je bijvoorbeeld op een link geklikt die je verdacht voorkwam? Heb je je wachtwoord opgeschreven op een briefje naast je computer? Heb je een phishing-mail herkend, maar toch je gegevens ingevuld? In zulke gevallen kan de bank je aansprakelijk stellen voor een deel of het geheel van de schade. Ze redeneren dan dat je zelf bijgedragen hebt aan de fraude. Grove nalatigheid is bijvoorbeeld het gebruiken van een extreem zwak wachtwoord of het negeren van waarschuwingen van je bank over verdachte activiteiten.

Wat betekent “aanwezigheid van fraude”?

De bank moet aantonen dat er daadwerkelijk sprake is geweest van phishing en niet van bijvoorbeeld een andere vorm van oplichting of diefstal. Ze zullen het voorval onderzoeken en bewijsmateriaal verzamelen, zoals kopieën van de phishing-mail of de nep-website. Dit onderzoek kan enige tijd in beslag nemen.

Wat moet je doen als je slachtoffer bent geworden van phishing?

1. Blokkeer onmiddellijk je bankpas en meld de phishing-poging bij je bank. Hoe sneller je handelt, hoe beter de kans dat de schade beperkt kan blijven.

2. Dien een officiële aangifte in bij de politie. Dit is cruciaal bewijsmateriaal voor het onderzoek van zowel je bank als de politie.

3. Bewaar alle relevante documentatie, zoals phishing-mails, screenshots van nep-websites en alle communicatie met je bank.

4. Verander al je wachtwoorden. Dit geldt niet alleen voor je bankrekening, maar ook voor andere online accounts.

Conclusie:

Hoewel banken vaak de schade vergoeden bij phishing, is dit geen gegarandeerde uitkomst. De beoordeling is gebaseerd op de individuele omstandigheden en hangt af van de mate van klantverantwoordelijkheid en de aanwezigheid van fraude. Voorkomen is beter dan genezen: wees extra alert op phishing-pogingen en volg de bovenstaande stappen bij een verdachte situatie. Preventie is de beste bescherming tegen financieel verlies.