Heb je altijd een modem nodig?

Heb je altijd een modem nodig? Het verschil uitgelegd

Veel mensen vragen zich af of heb je altijd een modem nodig voor een internetverbinding. Het is handig om te begrijpen hoe de signalen van jouw provider worden omgezet voor al je apparaten. Ontdek de precieze verschillen en functies zodat je precies weet welke apparatuur noodzakelijk is.

Heb je altijd een modem nodig voor internet?

Ja, je hebt altijd een modem nodig om verbinding te maken met het internet. Dit apparaat vormt de onmisbare brug tussen jouw woning en de infrastructuur van je internetprovider.

Zonder dit cruciale startpunt kan het binnenkomende signaal simpelweg niet worden begrepen door je computer of telefoon. Veel mensen raken in de war door alle kabels en kastjes in huis. Logisch ook. Maar er is een belangrijk verschil tussen modem en router en de apparaten die het internetsignaal ontvangen en de apparaten die het verdelen. In de consumentenmarkt bezit glasvezel inmiddels een marktaandeel van 49.4 procent van alle breedbandaansluitingen. Dit betekent dat miljoenen huishoudens tegenwoordig een nieuw soort kastje in de meterkast hebben hangen. Maar hoe werkt dat precies met traditionele modems?

Wat doet een modem precies?

Het woord modem is een afkorting voor modulator-demodulator. De basistaak is het vertalen van signalen. De provider stuurt data via een specifieke kabel - zoals een coaxkabel of een koperlijn - naar jouw huis. Dit analoge of hoogfrequente signaal is onleesbaar voor je apparaten. Het modem vangt dit op. Het vertaalt de binnenkomende data naar een digitaal signaal. Dit digitale signaal kan vervolgens door een computer worden verwerkt. Omgekeerd werkt het precies hetzelfde wanneer je zelf een e-mail verstuurt.

Ik herinner me nog mijn allereerste eigen aansluiting. Het haperde constant. Pas na uren prutsen begreep ik de signaalketen. Het luistert nauw. Een modem geeft je in de basis toegang tot het internet, maar het heeft een grote beperking. Het heeft meestal maar een enkele poort voor een ethernetkabel. Je kunt er dus in principe slechts een enkel apparaat rechtstreeks op aansluiten. Om meerdere telefoons en laptops tegelijk te verbinden - en om gebruik te maken van draadloos netwerk - is er een extra stap nodig.

Het cruciale verschil tussen modem en router

Hoewel de termen vaak door elkaar worden gebruikt, is de router een totaal ander apparaat dan het modem. Waar het modem de verbinding met de buitenwereld legt, verdeelt de router die verbinding binnenshuis.

De router creëert een lokaal netwerk in je woning. Het deelt unieke interne IP-adressen uit aan elk verbonden apparaat. Hierdoor weet de printer op zolder precies welke laptop een printopdracht heeft gestuurd. De router regelt het verkeer. Het zorgt ervoor dat data niet botst. Kan wifi zonder modem worden opgezet? Ja, dat kan zeker. Je kunt een router aanzetten en een perfect functionerend wifi-netwerk creëren zonder dat er een modem is aangesloten.

Maar er is een addertje onder het gras. Je apparaten kunnen dan wel met elkaar communiceren, maar je hebt geen toegang tot het wereldwijde web. De router heeft immers geen vertaler die contact maakt met de provider. Je hebt dus beide functies nodig om daadwerkelijk te kunnen surfen.

Modem en router in één apparaat

Tegenwoordig leveren de meeste internetproviders een gecombineerd apparaat bij een abonnement. Dit noemen we een modem-router combinatie of een gateway. Dit is erg handig.

Je hebt hierdoor minder kabels in de meterkast liggen en het scheelt een extra stroompunt. Voor een gemiddeld huishouden met een handvol apparaten werkt dit prima. Toch kiezen tech-liefhebbers vaak voor losse componenten. Waarom? Omdat ingebouwde routers vaak een minder krachtig wifi-bereik hebben. Als je in een groot huis woont, loop je snel tegen grenzen aan. In zulke situaties kan het slim zijn om de routerfunctie van het providerkastje uit te zetten - dit heet de bridge-modus - en een krachtige losse router te installeren.

Glasvezel en het einde van het traditionele modem

Bij moderne glasvezelverbindingen verandert de situatie in de meterkast ingrijpend. Je krijgt dan namelijk te maken met een Optical Network Terminal.

Dit specifieke kastje - vaak afgekort tot ONT - vervangt de rol van het traditionele modem. Glasvezel werkt met lichtsignalen in plaats van stroomstootjes. De ONT zet dit flitsende licht om in een digitaal signaal. Vanuit de ONT loopt er een gewone netwerkkabel rechtstreeks naar je router. Het aantal actieve glasvezelabonnees ligt inmiddels rond de 3.84 miljoen huishoudens. Veel consumenten die overstappen begrijpen niet waarom ze plotseling geen traditioneel modem meer ontvangen. De ONT is nu je modem. Je sluit hier rechtstreeks een losse router op aan om je draadloze netwerk te starten.

Stappenplan: Kiezen tussen combinatie of losse apparaten

Wil je het netwerk in huis optimaliseren? Volg dan deze eenvoudige stappen om te bepalen welke apparatuur het beste bij jouw woonsituatie past: 1. Controleer de huidige apparatuur van je internetprovider 2. Breng de grootte van je woning en het aantal dikke muren in kaart 3. Tel het aantal actieve apparaten dat tegelijkertijd online is 4. Bepaal of het huidige wifi-bereik overal in huis stabiel genoeg is 5. Kies voor een losse router als het bereik op de bovenverdieping zwaar tekortschiet

Vergelijking: Alles-in-één combinatie versus losse componenten

Modem-router combinatie (Standaard)

- Zeer eenvoudig - plug and play met een enkele handleiding van de provider

- Matig tot redelijk - vaak onvoldoende voor grotere woningen met meerdere verdiepingen

- Minimaal ruimtebeslag aangezien er slechts één kastje in de meterkast staat

- Inbegrepen bij het abonnement dus geen extra aanschafkosten nodig

Los modem met aparte router (Aanbevolen voor intensief gebruik)

- Iets complexer - vereist het aanpassen van instellingen zoals de bridge-modus

- Uitstekend - je kunt zelf een krachtige router of een mesh-systeem kiezen

- Meer kabels en stroompunten nodig voor de verschillende apparaten

- Hogere investering vooraf vanwege de losse aanschaf van een router

Het netwerkavontuur van Mark in Utrecht

Mark, een dertigjarige grafisch ontwerper uit Utrecht, had constant last van een haperende internetverbinding tijdens videovergaderingen in zijn nieuwe thuiskantoor op de eerste verdieping. Hij was gefrustreerd omdat zijn provider aangaf dat het signaal tot aan het modem perfect functioneerde.

Als eerste poging kocht hij een goedkope wifi-versterker en plugde deze blindelings in het stopcontact van de gang. Het resultaat was echter teleurstellend want de snelheid halveerde zowat en de verbinding viel nog steeds meermaals per dag weg.

Na twee weken van ergernis las hij over het verschil tussen signaalontvangst en signaalverdeling. Hij begreep eindelijk dat het standaardkastje in de betonnen meterkast te zwak was voor het hele huis.

Mark zette de modem-router van de provider in bridge-modus en sloot een krachtige losse router aan met gerichte antennes. Binnen een dag was de wifi-snelheid boven verdubbeld en behoorden haperingen definitief tot het verleden.