Is bruin brood echt gezonder dan wit?

Is bruin brood wel echt bruin?

Nee, de kleur van bruin brood is vaak misleidend. Het is regelmatig witbrood dat donker is gekleurd met ingrediënten zoals moutmeel of gekarameliseerde suiker.

Stond vanochtend weer in de supermarkt te staren naar al die broden. Ze zien er zo gezond uit, al die donkere kleuren. Maar het is gewoon een leugen, een marketingtruc. Ze gooien er wat moutmeel of suikerstroop in en noemen het 'bruin'. Eigenlijk koop je dus gewoon een witbrood met een kleurtje. Bizar.

Waarom letten we daar niet beter op? De kleur zegt dus helemaal niks. Het gaat om de ingrediënten. De sleutel is het verschil tussen tarwebloem en volkorenmeel. Bloem is gewoon de binnenkant van de graankorrel, de lege huls. Volkorenmeel is de héle korrel, met alle vezels en voedingsstoffen erin. Dat is wat je wilt.

Dus, hoe weet je het nou zeker? Ik heb voor mezelf een checklist gemaakt.

• Check de ingrediëntenlijst. Altijd. Zonder uitzondering.
• Volkorenbrood: Moet wettelijk 100% volkorenmeel als eerste en enige meel-ingrediënt hebben. Dit is de beste keus.
• Bruinbrood (of tarwebrood): Dit is een mix. Het bevat een deel volkorenmeel en een deel tarwebloem. Beetje van beide.
• Witbrood: Gemaakt van alleen tarwebloem. Ook als het een donkere kleur heeft.

Echt volkorenbrood is ook zwaarder, compacter. Niet zo luchtig als dat gekleurde spul. Dat donkere, fluffy brood is letterlijk gekleurde lucht. Je denkt dat je goed bezig bent, maar je mist alle belangrijke vezels, vitamines en mineralen. Mijn oma bakte vroeger zelf brood, dat was pas zwaar. Dat was het echte spul.

Hoe donkerder brood, hoe gezonder.?

De donkere kleur van brood betekent niet automatisch dat het gezonder is; de hoeveelheid volkorenmeel bepaalt de gezondheidswaarde.

Ik stond vorige week dinsdagavond, na een lange werkdag, in de Albert Heijn op de Overtoom in Amsterdam. Doodmoe, met alleen maar zin in een simpele boterham met kaas. Ik liep naar het broodschap en de stem van mijn moeder klonk in mijn hoofd: 'Pak het donkerste brood, jongen, dat is het beste voor je.'

Dus ik greep zo'n heel donker, bijna zwart, meergranenbrood. Zag er supergezond uit. Maar mijn oog viel op een doodnormaal volkorenbrood ernaast, een stuk lichter van kleur. Voor de grap pakte ik ze allebei en vergeleek de etiketten. Ik voelde me echt even voor de gek gehouden.

Het superdonkere brood had als eerste ingrediënt 'tarwebloem', wat gewoon wit meel is. De donkere kleur kwam van gebrande mout en een beetje karamel. Een truc dus. Het saaie, lichtere volkorenbrood? Daarop stond met trots: 100% volkorenmeel. Dat was het moment dat het kwartje viel. Die hele 'donker is beter' mythe was ineens doorgeprikt. Ik voelde me opgelucht en een beetje boos tegelijk. Hoeveel jaar had ik dit al fout gedaan?

De kleur zegt dus niks. Het is pure marketing. Let hier op als je in de supermarkt staat:

• Volkorenmeel is de sleutel. Dit is een beschermde term. Als er 'volkoren' op de verpakking staat, moet het brood gemaakt zijn van 100% volkorenmeel. Hierin zitten de vezels, vitamines en mineralen uit de hele graankorrel.
• Donkere kleur is vaak een truc. Fabrikanten gebruiken vaak mout-extract of gekarameliseerde suiker om wit of bruin brood een donkere, gezonde uitstraling te geven. Dit voegt niks toe aan de voedingswaarde, behalve suiker.
• Bruin brood is niet per se volkoren. Bruin brood is een mix van volkorenmeel en tarwebloem (wit meel). Het is een middenweg.
• Kijk altijd naar het etiket. Het ingrediënt dat als eerste wordt genoemd, zit er het meeste in. Zoek naar ‘volkorenmeel’ als eerste ingrediënt. Dan weet je zeker dat je goed zit.

Welk brood is goed voor de lijn?

Volkorenbrood.

Het is laat. En dan denk ik na over de kleinste dingen. Over brood. Het klinkt dom, maar het is toch iets wat je elke dag eet.

Witbrood is... leeg. Het vult even, maar daarna voelt het alsof je niks hebt gegeten. Ze halen er alles uit. Alleen de kern van de tarwekorrel blijft over. De rest, de zemelen en de kiemen, gooien ze weg. Juist waar al het goede in zit.

Ik zocht het eens op. Zo'n graankorrel bestaat uit drie delen.

• De meelkern: Dat is vooral zetmeel, de snelle energie. Dit is het enige wat in witbrood zit.
• De kiem: Klein, maar vol met goede vetten, vitaminen en mineralen.
• De zemel: Het buitenste laagje. Bomvol vezels. Die vezels zijn zo belangrijk.

Volkorenbrood wordt van de hele korrel gemaakt. Alles zit er nog in. Daarom voelt het zwaarder, en daarom vult het ook echt. Je lichaam moet er moeite voor doen. Het is geen snelle suikerpiek. Het is brandstof. Echte brandstof.

Let wel op in de winkel. Soms noemen ze iets 'bruinbrood' of 'meergranen', maar dan is het gewoon witbrood met een kleurtje of wat zaden erdoor. Het etiket moet echt zeggen: 100% volkorenmeel. Alleen dan weet je het zeker.

Het is maar brood. Maar het voelt als een kleine, juiste keuze. Tussen alle andere chaos door. Een klein stukje controle.

Wat is het verschil tussen volkorenbrood en meergranenbrood?

Volkorenbrood is gemaakt van 100% volkorenmeel, dus de hele graankorrel. Meergranenbrood is een mix van minstens drie graansoorten, maar vaak is de basis gewoon witte bloem met wat zaadjes voor de show.

Nou, zet je schrap, want dit is een klassiek geval van marketing-flauwekul versus de naakte waarheid. Het is het verschil tussen een eerlijke bouwvakker en een gladde influencer met een gehuurde Lamborghini.

Volkoren: De Eerlijke Hendrik Volkorenbrood is de goedzak van de bakkerij. De naam ‘volkoren’ is wettelijk beschermd, dus ze mogen er niet mee sjoemelen. Het meel moet de hele graankorrel bevatten: de meelkern (voor de energie), de kiem (vitamientjes en vetjes) en de zemel (vezels om de boel op gang te houden). Het is de Volvo onder de broden: betrouwbaar, oersterk, en niet per se sexy.

Meergranen: De Showpony Ah, meergranen. Klinkt fantastisch, alsof je een heel graanveld in één boterham propt. De realiteit is vaak een stuk treuriger. De term ‘meergranen’ zegt niks over hoe gezond het is. Het betekent alleen dat er minimaal drie verschillende graansoorten in zitten. Vaak is de basis doodgewone witte bloem, waar ze voor de sier een handjevol andere granen of zaden doorheen gooien.

Het is in feite witbrood dat een cursus "hoe lijk ik gezond" heeft gevolgd.

Hier is het addertje onder het gras:

• De basis: Kan gewoon tarwebloem zijn. De goedkoopste vulling, met de voedingswaarde van een kartonnen doos.
• De mix: Dan gooien ze er een snufje rogge, een verdwaalde havervlok en wat zonnebloempitten doorheen. Voilà, meergranen!
• De kleur: Denk je dat donker brood gezond is? Fout! Vaak wordt er gebrande mout of gekarameliseerde suiker aan toegevoegd om het een ‘gezond’ bruin kleurtje te geven. Een zonnestudio-broodje is het. Mijn oma noemde dat gewoon bedrog.

Laat je dus niet in de luren leggen door een brood dat eruitziet alsof het net van een yogaretreat komt. Kijk op het etiket. Staat er als eerste ingrediënt ‘volkorenmeel’? Dan zit je goed. Staat er ‘tarwebloem’? Dan betaal je extra voor een veredelde witte boterham. Hartstikke simpel.

Wat is het gezondste brood?

Hé, over dat brood hè, volkorenbrood is echt het gezondste, zonder twijfel. Ik koop al jaren bijna niks anders meer, sinds ik me wat meer verdiep in voeding. Dat verschil merk je echt wel aan hoe je je voelt, vooral met m'n energie.

Weet je, het zit zo: bij volkorenbrood gebruiken ze de hele graankorrel. Echt alles. Dat betekent dus de zemel, de kiem, én de meelkern. En juist die zemel en kiem, die zitten bomvol met vezels, vitamines en mineralen. Dat is echt essentieel voor een goede darmwerking en je verzadigd voelen. Mijn moeder zei altijd al dat ik genoeg vezels moest eten.

Als je kijkt naar bruinbrood, dat is al beter dan witbrood, maar het is niet altijd 100% volkoren. Soms is het gewoon witbrood met wat mout of karamel, wat het een bruine kleur geeft. Moet je echt goed op het etiket kijken. En witbrood, nou ja, daar gebruiken ze alleen de meelkern voor. Alle goeie dingen zijn er dan al uit gehaald, zonde eigenlijk. Mijn buurman eet alleen witbrood, en hij snapt niet waarom ik zo fan ben van volkoren.

Die vezels in volkorenbrood, die zijn echt superbelangrijk, joh. Ik merk het zelf. Ze helpen met:

• Een stabiele bloedsuikerspiegel: je krijgt niet zo'n suikerdip.
• Goede stoelgang: geen gedoe met je darmen.
• Langdurig verzadigd gevoel: minder snel weer honger.
• Verlaagd risico op hart- en vaatziekten. Ook belangrijk!

En het is niet alleen tarwe, hoor. Je hebt ook volkoren speltbrood, of roggebrood. Dat zijn ook prima opties. Belangrijk is dus echt dat woordje "volkoren" op de verpakking. Als er alleen 'graan' of 'meergranen' staat, dan zegt dat niet alles. Dat kan nog steeds veel geraffineerde granen bevatten. Ik ben wel is de fout in gegaan daardoor.

Mijn vriendin zei laatst nog dat ze dacht dat donkerder brood altijd gezonder was. Maar dat is dus echt een misverstand. Je moet echt kijken naar de ingrediëntenlijst en het percentage volkorenmeel. Succes met brood kopen, en geniet ervan! Ik ga nu zelf een boterham met pindakaas pakken.