Is een verklaring erfrecht aftrekbaar?

Is een verklaring van erfrecht aftrekbaar? Kosten 2026

Bij het afwikkelen van een erfenis speelt de verklaring van erfrecht een cruciale rol. Maar zijn de notariskosten aftrekbaar? Er bestaat verwarring over welke posten de erfbelasting verlagen. In dit artikel leest u welke kosten wél meetellen en hoe u voorkomt dat u te veel belasting betaalt.

Het directe antwoord: Zijn notariskosten voor een verklaring van erfrecht aftrekbaar?

Nee, is een verklaring van erfrecht aftrekbaar? Het korte antwoord is nee. De kosten voor een verklaring van erfrecht zijn niet aftrekbaar van de erfbelasting. Hoewel deze akte vaak noodzakelijk is om toegang te krijgen tot bankrekeningen of om een woning op naam van de erfgenamen te zetten, merkt de fiscus dit aan als persoonlijke kosten voor de erfgenamen en niet als een schuld van de overledene zelf.

Het is een veelvoorkomende bron van frustratie bij de afwikkeling van een nalatenschap. Ik heb het zelf ook meegemaakt: je krijgt een gepeperde rekening van de notaris en hoopt dat de overheid een handje helpt door deze kosten van de belasting af te trekken. Helaas. Alleen schulden die al bestonden op het moment van overlijden en specifieke uitvaartkosten mogen in mindering worden gebracht op de erfenis. Notariskosten vallen daar simpelweg buiten. Dat is een bittere pil.

Waarom is dit zo? De wet maakt een strikt onderscheid tussen boedelschulden (schulden van de overledene) en kosten voor het beheer en de verdeling van de erfenis. De verklaring van erfrecht is bedoeld om de erfgenamen te legitimeren. Omdat het dus een handeling is die ten gunste komt van de verkrijgers, moeten zij deze kosten ook zelf (gezamenlijk) dragen zonder fiscaal voordeel.

Wat kost een verklaring van erfrecht in 2026?

De prijzen voor een verklaring van erfrecht lopen in 2026 sterk uiteen, afhankelijk van de complexiteit van de familieverhoudingen en de keuze voor een notaris. Gemiddeld liggen de basistarieven bij online aanbieders rond de 332 tot 450 euro voor een standaardgezin zonder ingewikkeld testament. ^[1]

Kies je voor een traditioneel notariskantoor bij jou in de buurt, dan kunnen de notariskosten erfenis aftrekbaar belastingdienst echter snel oplopen tot 800 of zelfs 1.200 euro. Dit komt doordat een lokale notaris vaak meer tijd besteedt aan persoonlijk advies en het fysiek controleren van documenten. Voor elke extra erfgenaam rekenen notarissen vaak een toeslag van ongeveer 30 tot 35 euro. ^[2] Ook het inschrijven van de verklaring in het Kadaster - noodzakelijk als er een woning in de erfenis zit - kost gemiddeld 95 euro extra.

Vergelijk de prijzen goed. Het opvragen van een testament bij het Centraal Testamentenregister kost de notaris ook geld, meestal rond de 50 euro,^[5] wat vaak weer aan jou wordt doorberekend. In mijn ervaring loont het echt om offertes op te vragen. Het verschil tussen de goedkoopste en duurste aanbieder kan zomaar honderden euros zijn voor exact hetzelfde document.

Welke kosten zijn wél aftrekbaar van de erfbelasting?

Hoewel de verklaring van erfrecht afvalt, zijn er gelukkig wel welke kosten aftrekbaar van erfbelasting zijn om de uiteindelijke belastingdruk aanzienlijk te verlagen. De belangrijkste categorie is die van de uitvaartkosten. Alle redelijke kosten voor de begrafenis of crematie mogen van de waarde van de nalatenschap worden afgetrokken.

Denk hierbij aan de kosten voor de kist, de rouwkaarten, de advertenties, de bloemen en de koffietafel. Zelfs de kosten voor een grafmonument of het plaatsen van een gedenksteen tot een jaar na het overlijden zijn aftrekbaar. Gemiddeld bedragen deze kosten in Nederland zon 7.500 tot 10.000 euro. Let er wel op dat je eventuele uitkeringen van een uitvaartverzekering eerst van dit bedrag moet aftrekken. Alleen het deel dat de nabestaanden zelf betalen, telt mee als aftrekpost.

Schulden zijn een andere grote post. Heeft de overledene nog een openstaande hypotheek, een persoonlijke lening of een belastingschuld over het year van overlijden? Deze bedragen verlagen de netto waarde van de erfenis. In 2026 betaal je als kind pas erfbelasting boven een vrijstelling van 26.230 euro. Voor partners ligt die grens veel hoger, namelijk op 828.035 euro. Alles wat je aan schulden en uitvaartkosten kunt opvoeren, helpt om onder deze grenzen te blijven of het belastbare bedrag te verkleinen.

De verwarring tussen erfbelasting en inkomstenbelasting

Soms denken mensen dat notariskosten aftrekbaar zijn in Box 3 bij de inkomstenbelasting. Of een verklaring van erfrecht aftrekbaar inkomstenbelasting is, hangt af van de drempels. Je mag de schuld aan de notaris weliswaar opvoeren als een schuld in Box 3, maar alleen als deze boven de drempel voor schulden uitkomt. Omdat de drempel voor schulden in 2026 rond de 3.700 euro per persoon ligt, levert een eenmalige notarisfactuur van 600 euro meestal geen enkel voordeel op.

Niet aftrekbaar. Punt. Het is frustrerend, maar de wetgever ziet het afhandelen van een erfenis als een private aangelegenheid. In mijn beginjaren als adviseur heb ik cliënten vaak moeten teleurstellen die hoopten dat de notariskosten erfenis aftrekbaar belastingdienst posten waren. De kosten executeur aftrekbaar erfbelasting maken, is ook zelden mogelijk, tenzij het in het testament expliciet is aangemerkt als een schuld van de overledene.

Toch is er een kleine nuance. Hoewel je de kosten niet direct kunt aftrekken van de belastingaanslag, worden ze vaak wel uit de onverdeelde boedel betaald. Dit betekent dat alle erfgenamen naar rato meebetalen aan de notaris voordat de rest van het geld wordt uitgekeerd. Dit verlaagt de daadwerkelijke uitbetaling die je ontvangt, maar verandert niets aan het bedrag dat je bij de Belastingdienst moet opgeven.

Tips om notariskosten voor je erfenis te beperken

Als je dan toch moet betalen, wil je natuurlijk zo min mogelijk kwijt zijn. Hier zijn een paar manieren om de rekening laag te houden: 1. Regel de volmachten zelf: De notaris rekent vaak 50 euro per volmacht. Als alle erfgenamen zelf naar de gemeente gaan om hun handtekening te legaliseren (vaak maar 15 euro), bespaar je per persoon geld.

2. Lever alle gegevens digitaal aan: Hoe minder tijd de notaris kwijt is aan het opzoeken van adressen en geboortedata, hoe lager de rekening.

3. Gebruik online platforms: Voor een standaardverklaring hoef je niet fysiek langs een notaris. Dit scheelt vaak de helft in kosten vergeleken met een lokaal kantoor. 4. Check of een verklaring echt nodig is: Sommige banken geven rekeningen tot een bepaald bedrag (vaak 2.500 euro) vrij zonder verklaring als je de enige partner bent.

Aftrekposten Erfbelasting 2026: Wat mag wel en wat niet?

Niet Aftrekbare Kosten

• Kosten voor de verklaring van erfrecht of de akte van verdeling
• Het loon of de vergoeding voor de executeur testamentair
• Kosten voor het bezemschoon opleveren van de huurwoning
• Kosten voor de taxatie of verkoop van een woning uit de boedel

Wel Aftrekbare Kosten (Boedelschulden)

• Alle kosten voor de plechtigheid, catering en grafsteen (minus verzekering)
• Openstaande aanslagen inkomstenbelasting tot de dag van overlijden
• Persoonlijke leningen, creditcardschulden en roodstand
• De restschuld van de hypotheek op de eigen woning van de overledene

De bittere pil van Herman: De rekening van de notaris

Herman, een gepensioneerde leraar uit Utrecht, verloor in 2026 zijn broer. Als executeur dacht hij dat alle kosten die hij maakte om de erfenis van 80.000 euro af te wikkelen, simpelweg van het belastbare bedrag afgetrokken konden worden.

Herman bestelde een uitgebreide verklaring van erfrecht bij een lokaal kantoor voor 950 euro. Toen hij de aangifte erfbelasting invulde, voerde hij deze kosten trots op als aftrekpost onder de boedelschulden. Het voelde logisch: zonder die akte kon hij immers niet bij het geld.

Drie maanden later kreeg hij een correctie van de Belastingdienst. De notariskosten werden geschrapt. Herman realiseerde zich dat hij de wet verkeerd had begrepen - de notaris is voor de levenden, niet voor de doden.

Uiteindelijk moest Herman als broer 30% belasting betalen over die extra 950 euro, wat hem bijna 300 euro extra kostte bovenop de notarisrekening zelf. Zijn les? Had hij maar voor de online notaris van 380 euro gekozen.

Deze informatie is bedoeld voor algemene educatieve doeleinden en vormt geen juridisch of financieel advies. De fiscale regels rondom erfbelasting kunnen complex zijn en zijn afhankelijk van individuele omstandigheden. Raadpleeg altijd een belastingadviseur of notaris voordat u beslissingen neemt over uw erfenis of belastingaangifte.