Kan een werkgever bonus terugvorderen?

Kan een werkgever een bonus terugvorderen? Een juridisch duister gebied

De vraag of een werkgever een reeds uitgekeerde bonus kan terugvorderen, is complexer dan het op het eerste gezicht lijkt. Hoewel de populaire term "Wet terugvordering bonus" suggereert dat er een specifieke wet is die dit regelt, is de realiteit genuanceerder. Er bestaat geen specifieke wet met die naam. Het recht op terugvordering is gebaseerd op algemene rechtsbeginselen, zoals onverschuldigde betaling, dwaling en bedrog, en afhankelijk van de specifieke omstandigheden van het geval.

De suggestie dat een bonus teruggevorderd kan worden vanwege "onjuiste informatie" of omdat deze "onredelijk of onbillijk" is, vereist nadere toelichting. Laten we de belangrijkste grondslagen bekijken:

1. Onverschuldigde betaling: Als een bonus is uitgekeerd op basis van een vergissing – bijvoorbeeld een verkeerde berekening van de prestaties – dan kan de werkgever de bonus op basis van onverschuldigde betaling terugvorderen. De werknemer heeft de bonus immers niet verdiend. De bewijslast rust hierbij op de werkgever. Deze moet aantonen dat de betaling inderdaad onverschuldigd was.

2. Dwaling: Als zowel de werkgever als de werknemer ten tijde van de toekenning van de bonus van een onjuiste veronderstelling uitgingen (dwaling), kan de werkgever onder bepaalde voorwaarden de bonus terugvorderen. De dwaling moet wederzijds zijn, essentieel voor de overeenkomst en verschoonbaar. De werkgever moet bijvoorbeeld kunnen aantonen dat hij op basis van onjuiste informatie van de werknemer de bonus heeft toegekend.

3. Bedrog: Als de werknemer opzettelijk onjuiste informatie heeft verstrekt om een bonus te verkrijgen, kan de werkgever de bonus terugvorderen op grond van bedrog. Dit is een zware beschuldiging die met overtuigend bewijs moet worden gestaafd.

4. Andere gronden: Afhankelijk van de specifieke bepalingen in de arbeidsovereenkomst of een bonusregeling, kunnen er aanvullende gronden zijn voor terugvordering. Een clausule die de terugvordering van een bonus toestaat bij een latere ontdekking van fraude of ernstige tekortkomingen kan bijvoorbeeld van toepassing zijn.

Conclusie:

Een werkgever kan dus wel degelijk een bonus terugvorderen, maar dit is niet zomaar mogelijk. Het vereist een juridische grondslag, zoals onverschuldigde betaling, dwaling of bedrog. De bewijslast rust bij de werkgever, die moet aantonen dat de bonus onrechtmatig is toegekend. Het is daarom van essentieel belang dat zowel werkgevers als werknemers de voorwaarden van de bonusregeling goed kennen en bij twijfel juridisch advies inwinnen. Een simpele bewering van "onredelijkheid" of "onbillijkheid" is onvoldoende om een terugvordering te rechtvaardigen. Elk geval moet individueel beoordeeld worden door een rechter of arbiter.