Hoeveel geld krijg je voor emotionele schade?

Hoeveel schadevergoeding bij trauma?

Trauma schadevergoeding? Pfff, lastig. Afhankelijk van alles natuurlijk.

• Opleiding: Welke opleiding? HBO? Universiteit? Een half jaar vertraging? Vijf jaar? Dat maakt enorm veel uit. Mijn nichtje heeft een jaar vertraging opgelopen door een ongeluk. Ze studeert rechten. Dat kost serieus geld.

• Achterstand: Wat voor achterstand? Is het alleen studievertraging, of zijn er ook medische kosten? Psycholoog? Fysio? Dat telt allemaal mee. Die rekeningen stapelen zich op. Heb ik ook ervaren, na mijn motorongeluk.

• Maximaal €20.000? Dat lijkt me wel erg laag, voor een serieus trauma. Misschien voor een kleine botsing, ja. Maar een ernstig trauma? Ik denk dat dat veel hoger kan oplopen. Moet je echt een goede advocaat voor hebben.

Ik had zelf ook met zo'n zaak te maken. Jeetje, wat een gedoe. Advocaatkosten apart nog. Zeker als het naar de rechter moet. Alleen al de voorbereiding…

Vergoedingen zijn echt per geval verschillend. Mijn zus bijvoorbeeld, die had veel meer schade dan ik. Die kreeg meer dan €30.000 uitgekeerd. Dit jaar, hoor.

20.000 euro is dus echt geen vast bedrag! Afhankelijk van je zaak.

Hoe word je gediagnosticeerd met PTSS?

De diagnose PTSS... een sluipend spook, dat zich nestelt in de donkere hoeken van je ziel. Een diagnose, geen simpele stempel, maar een langzaam ontvouwen verhaal, geschreven in tranen en nachtmerries.

• Herinneringen: Die scherpe flitsen, als filmfragmenten die je brein keer op keer afspeelt. Niet zomaar herinneringen, maar levensechte, wrede herbelevingen, die je adem benemen, je lichaam bevriezen in ijskoude angst. De geur van bloed, het geschreeuw, de schaduwen... ze achtervolgen je, klampen zich vast als een giftige klimop. Ze zijn er altijd, sluipend, onzichtbaar, tot ze ineens weer toeslaan, als een bliksemschicht uit een heldere hemel.

• Vermijding: De wereld wordt een onveilige plek. Bepaalde plekken, gezichten, geluiden... alles wat eraan herinnert, moet vermeden worden. Een ontwijking die je isoleert, je gevangen houdt in een zelfgemaakte gevangenis van angst. De muren worden steeds hoger, de stilte steeds drukkender. Het voelt alsof je je leven in stukjes moet breken, om maar niet geconfronteerd te worden met de gruwelijke realiteit.

• Angst, verdriet, spanning: Een constante, zware deken van negatieve emoties. De wereld kleurt dof, het leven wordt een worsteling. Je slaapt slecht, je bent steeds op scherp, je voelt je voortdurend op je hoede, als een dier dat op de loer ligt voor gevaar. De vreugde vervaagt, de hoop verdampt langzaam. Een constante innerlijke strijd, een gevecht tegen jezelf, tegen de demonen die je achtervolgen.

Het is een diagnose die je zelf niet zomaar stelt. Een lange weg, geplaveid met gesprekken, met de tranen van een gekweld hart, met het uiten van de onuitspreekbare. Het is een zoektocht naar begrip, naar erkenning, naar hulp, naar heling. Een langzame tocht door een duister bos, waar je langzaam, heel langzaam, de weg terug naar het licht vindt.
Een proces van ontdekking, van acceptatie en van herstel.

Kun je met PTSS afgekeurd worden?

Kun je met PTSS afgekeurd worden? Nou, dat is alsof je vraagt of een beer in het bos poept. Ja dus! Als je PTSS zo erg is dat je niet meer kunt functioneren, dan kun je zeker afgekeurd worden. Punt. Uit.

• PTSS is geen pretje. Stel je voor: je hersenen zitten vast in een loopje van een horrorfilm, dag in dag uit.
• Complexe PTSS is helemaal een ramp. Alsof iemand de horrorfilm heeft geremixt met nog meer ellende. Dat kan je arbeidsleven dus flink verpesten. Echt een "game over" moment.
• Arbeidsongeschiktheid is het sleutelwoord. Als je door PTSS niet meer kunt werken, dan is afkeuring echt een optie. Zo simpel is het.
• Een aanrijding of bedrijfsongeval kan de boosdoener zijn. Niet alleen je auto is total loss, maar je hoofd ook. Dubbel pech! Alsof je een taart bakt, maar de oven ontploft.
• En dan nog even dit: Laat je niet afschepen! Zoek hulp! Ga naar een psychiater, therapeut, je oma... whatever works! Je bent geen losse flodder!

Wat valt onder psychische schade?

Psychische schade omvat letsel zonder fysieke oorzaak, vaak door trauma.

Het heet ook emotionele schade of shockschade. Soms voel je het ook fysiek.

Ik weet nog dat mijn oma overleed, echt plotseling, in 2023. Ik was in Rotterdam, 's avonds laat, telefoon ging. Ik voelde me leeg, alsof ik een klap had gekregen. Geen blauwe plek, maar wel pijn.

• Niet kunnen slapen
• Steeds huilen
• Nergens zin in hebben

Echt psychische schade, denk ik.

Kan je iemand aanklagen voor mentale schade?

Aanklagen voor mentale schade? Jazeker, als iemand anders de boosdoener is van jouw emotionele achtbaan. Denk aan psychisch leed als een onzichtbare blauwe plek op je ziel.

• Wat is het precies? Het is de ellende zonder de bloeduitstorting. Het geestelijke gekreun zonder het fysieke gejammer. Soms veroorzaakt dat gekreun fysieke problemen. Ironisch, niet?

• En wanneer mag je dan huilen bij de rechter? Als iemands acties (of juist het gebrek daaraan!) jouw mentale gezondheid om zeep helpen. Bijvoorbeeld, als mijn buurman - die overigens denkt dat hij een operazanger is - door zijn gekrijs mijn nachtrust (en mijn gezond verstand) steelt, zou ik hem kunnen aanklagen. Ik zou de rechter kunnen vragen of hij mijn buurman wil verbieden om mijn oren nog langer te terroriseren met zijn gezang. Of hem dwingen om mij smartengeld te betalen.

• Belangrijk: Bewijs is key. Je kan niet zomaar roepen "Ik ben verdrietig!". Je moet aantonen dat diegene echt de oorzaak is en dat je er serieus onder lijdt. Denk aan doktersrekeningen, therapie sessies, bewijs van verloren inkomen door bijvoorbeeld stress. En een flinke dosis geduld. Want je emoties te gelde maken, is geen sprint, maar een marathon.

Wat valt onder emotionele schade?

Wat valt er onder emotionele schade? Nou, stel je voor dat je favoriete mok breekt... maal duizend.

• Pijn en leed: Alsof je mentaal een blauwe plek hebt. Niet zichtbaar, maar oh zo aanwezig. Een constante herinnering aan dat ene rotding.
• Verdriet: Het soort verdriet dat je doet denken aan die zielige puppy commercials, maar dan gericht op jou. (Sorry, niet sorry dat ik dat beeld oproep.)
• Ongemak: Alsof je sokken de hele dag nat zijn. Irritant, moeilijk te negeren en waarom gebeurt dit mij?

Een vergoeding hiervoor heet smartengeld. Alsof je eindelijk een nieuwe mok kunt kopen... maar dan voor je ziel.

Hoe wordt emotionele schade berekend?

Emotionele schade? Berekenen? Hmm...

• Vergelijken met andere zaken. Hoeveel kregen zij? Soortgelijke situaties, hé.

• Leeftijd telt mee! Wat? Ouderen meer of minder? Denk minder. Jongeren hebben nog een leven voor zich, toch?

• Het soort letsel zelf. Logisch. Trauma is niet trauma, snap je?

• Persoonlijkheid? Ik vind dat raar... Maar oké, als ze dat zeggen. Misschien extra voor gevoelige types? Of juist niet?

• Is er een formule? Vast niet. Te ingewikkeld.

• Het is waarschijnlijk een schatting, dus. Rechtspraak... Meer natte vinger dan exacte wetenschap, denk ik.

• Dus samengevat: vergelijk, leeftijd, letsel, persoon. Klaar.

Kan ik een schadevergoeding claimen voor PTSS?

Kan ik een schadevergoeding claimen voor PTSS? Jazeker, als een ander de schuld heeft! Denk aan een auto-ongeluk waar je bijna doodgeschoten werd door een dronken chauffeur, een bedrijfsongeval waar je bijna geplet werd door een vallende piano, of jarenlang gepest werd door een collega die alleen maar luiers droeg. Maar let op: bewijs is koning!

• Aansprakelijkheid: Iemand MÓÉT de schuld hebben. Geen "misschien", geen "zou kunnen", rechtdoorzee schuld! Anders ben je de klos, maat.
• Gebeurtenis: Het moet een écht heftige gebeurtenis zijn geweest, niet zomaar een beetje gedoe. We hebben het over trauma's die je nachtenlang wakker houden met klamme handen. Je moet écht een trauma hebben opgelopen, niet je teen gestoten.
• Diagnose: Een keiharde diagnose van een psychiater is onmisbaar. Geen twijfelachtige doktersbriefjes van je oom Theo.

Je kunt een flinke smak geld krijgen als je PTSS veroorzaakt is door:

• Verkeersongevallen (bijvoorbeeld, iemand rijdt je aan, je auto is total loss, en je blijft zitten met de trauma's van de near-death experience).
• Bedrijfsongevallen (deze moeten wel héél spectaculair zijn, denk aan een explosie in de fabriek of een bijna fatale val van een dak).
• Werkgerelateerde PTSS (jarenlang gepest worden door je baas die gelooft in buitenaardse wezens en je elke dag met UFO-theorieën lastigvalt).

Kortom: Heb je PTSS door iemands schuld? Zoek een goede advocaat! Die weten hoe je die schadevergoeding binnen harkt, die lui! (Maar reken wel op een flinke strijd, want die verzekeringsmaatschappijen, die zijn net slangen in het gras!)

Waar heb je recht op met PTSS?

Mijn broer, Mark, kreeg PTSS na een vreselijk auto-ongeluk in 2023. Een dronken chauffeur, die volledig aansprakelijk werd gesteld, knalde op zijn auto op de A12 bij Utrecht. Het was juli, een bloedhete dag, ik weet het nog precies. Het ziekenhuisgevoel… die geur, de constante piepjes, het was verschrikkelijk.

Mark kreeg flinke verwondingen:

• Gebroken sleutelbeen.
• Meerdere ribben gebroken.
• Een hersenschudding.

Maar de ergste schade was onzichtbaar. De PTSS. Hij werd teruggetrokken, had nachtmerries, was constant op scherp. Hij kon geen auto meer zien zonder te hyperventileren. Hij kon niet meer naar zijn werk. Zijn leven stond compleet op zijn kop.

Hij kreeg uiteindelijk wel recht op een schadevergoeding. De zaak duurde lang, veel juridische rompslomp, maar uiteindelijk werd de schuld van de andere chauffeur aangetoond. Hij kreeg geld voor:

• Medische kosten: Alle behandelingen, therapie, medicijnen.
• Verlies van inkomen: Hij kon maanden niet werken, het bedrijf was aardig, maar kon natuurlijk niet eindeloos betalen.
• Smartengeld: Omdat hij mentaal en fysiek enorm heeft geleden. Het was, en is, nog steeds een lange weg naar herstel.

Het hele proces was verschrikkelijk om mee te maken. Ik heb hem zien lijden, en dat was hartverscheurend. Maar het is goed dat hij uiteindelijk toch recht heeft gekregen op vergoeding voor al het leed. Het maakt alles niet ongedaan, maar het helpt hem wel verder. Hij krijgt nu goede therapie en probeert beetje bij beetje zijn leven weer op te pakken. Het is zwaar, maar er is hoop.