Hoe lang duurt het voordat je strafblad weg is?

Hoe lang duurt het voordat je strafblad weg is: 20 tot 80 jaar

Wanneer je te maken krijgt met een strafblad, verschilt de bewaartermijn sterk per type misdrijf. Ontdek de exacte termijnen en regels om te begrijpen hoe lang duurt het voordat je strafblad weg is.

Hoe lang duurt het voordat je strafblad weg is?

Hoe lang een strafblad - officieel bekend als de justitiële documentatie - blijft bestaan, is sterk afhankelijk van de ernst van het gepleegde strafbare feit en de opgelegde sanctie. Dit kan uiteenlopen van een termijn van 5 jaar bij lichte overtredingen tot wel 80 jaar bij zeer zware misdrijven of een levenslange gevangenisstraf. Laten we eerlijk zijn: niemand leest de kleine lettertjes van deze bewaartermijnen totdat het misgaat bij een sollicitatie of een Verklaring Omtrent Gedrag.

Bewaartermijnen voor overtredingen en misdrijven

Het systeem hanteert een duidelijke scheidslijn tussen lichte vergrijpen en zwaardere feiten. Voor overtredingen gelden aanzienlijk kortere termijnen dan voor misdrijven. Als u uitsluitend een geldboete hoger dan 130 euro kreeg opgelegd voor een overtreding, staat dit doorgaans 5 jaar geregistreerd. Kreeg u voor een overtreding een taakstraf of hechtenis, dan loopt deze bewaartermijn op tot 10 jaar.

De termijnen voor misdrijven

Zodra het om een misdrijf gaat in plaats van een overtreding, veranderen de termijnen ingrijpend. Bij misdrijven met een maximumstraffen tot 6 jaar - zoals een winkeldiefstal - blijft de registratie 20 jaar zichtbaar. Ligt de maximumstraf op 6 jaar of hoger, dan spreken we al over 30 jaar. De langste categorie betreft zedenmisdrijven of situaties met een levenslange gevangenisstraf, waarbij de gegevens tot wel 80 jaar of tot 20 jaar na het overlijden van de betrokkene bewaard blijven. ^[5]

Wat de regels voor cumulatie en het jeugdstrafrecht inhouden

Hier komt vaak de grootste verwarring naar voren: het fenomeen cumulatie. Wie binnen de proeftijd of de lopende bewaartermijn opnieuw in de fout gaat en een misdrijf begaat, ziet de teller automatisch op nul gezet of verlengd. Pas wanneer de termijnen van alle afzonderlijke feiten volledig zijn verstreken, worden de gegevens uit het systeem gewist. Dit betekent dat een oude registratie onbedoeld langer kan doorwerken door een nieuwtje in de fout te gaan.

Gelukkig hanteert de wetgever voor jongeren een andere maatstaf. Voor strafbare feiten die zijn gepleegd onder het jeugdstrafrecht gelden in de regel aanzienlijk kortere bewaartermijnen^[9], omdat het belang van een schone lei voor de toekomst zwaarder weegt bij minderjarigen.

Vergelijking van bewaartermijnen in de justitiële documentatie

De duur dat een strafblad zichtbaar blijft, verschilt per categorie en opgelegde straf.

Lichte overtredingen

5 jaar bewaartermijn bij een boete hoger dan 130 euro.

10 jaar bewaartermijn bij zwaardere sancties voor overtredingen.

Ernstige misdrijven

20 jaar bewaartermijn voor feiten zoals winkeldiefstal.

30 jaar bewaartermijn voor zwaardere vergrijpen.

Zeer zware misdrijven

80 jaar bewaartermijn of tot 20 jaar na het overlijden.

De ervaring van een starter op de arbeidsmarkt

Mark, een 25-jarige administratief medewerker uit Rotterdam, kreeg op zijn negentiende een boete voor een lichte overtreding. Hij dacht dat dit na een paar maanden wel vergeten zou zijn.

Tijdens een sollicitatieprocedure enkele jaren later liep hij tegen een Verklaring Omtrent Gedrag aan, omdat de termijn van 5 jaar nog niet volledig verstreken was.

Na navraag bij de Justitiële Informatiedienst bleek dat de registratie gekoppeld bleef aan de datum van afdoening van de geldboete.

Zodra die 5 jaar verstreken waren, was zijn justitiële documentatie weer volledig schoon en verliep de volgende screening probleemloos.