Welk eten maakt je ziek?

Welk eten maakt je ziek? De sluipende gevaren op je bord

We weten allemaal dat bedorven voedsel tot voedselvergiftiging kan leiden. Misselijkheid, overgeven en diarree zijn de bekende symptomen die ons snel waarschuwen dat er iets mis is. Maar wist je dat ook ogenschijnlijk 'normaal' eten je ziek kan maken, zij het op een meer sluipende manier? Het gaat dan niet om een acute reactie, maar om langetermijneffecten op je gezondheid. De manier waarop je voedsel bereidt, speelt hierin een cruciale rol.

Onvoldoende verhitting van bepaalde producten, zoals kip, eieren en varkensvlees, kan gevaarlijke bacteriën zoals Salmonella en Campylobacter herbergen. Deze veroorzaken niet alleen de eerdergenoemde acute klachten, maar kunnen in sommige gevallen leiden tot ernstigere complicaties. Aan de andere kant van het spectrum schuilt echter ook een gevaar: verbrand voedsel.

Denk bijvoorbeeld aan die heerlijk knapperige, donkerbruin gebakken tosti of die sappige steak van de barbecue met van die mooie grillstreepjes. Juist die bruine en zwarte korstjes bevatten stoffen die op lange termijn schadelijk kunnen zijn voor je gezondheid. We hebben het dan over acrylamide en polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAKs).

Acrylamide ontstaat bij het verhitten van zetmeelrijke producten boven de 120 graden Celsius. Het komt dus niet alleen voor in tosti’s, maar ook in frites, chips en gebakken aardappelen. PAKs ontstaan bij het onvolledig verbranden van organisch materiaal, zoals vlees, vis en groenten op de barbecue. Beide stoffen worden in verband gebracht met een verhoogd risico op kanker.

Het is dus belangrijk om de juiste balans te vinden. Voldoende verhitten om bacteriën te doden, maar tegelijkertijd vermijden dat je eten verbrandt. Hieronder enkele tips:

• Kook vlees, kip en eieren volledig gaar. Gebruik een vleesthermometer om de kerntemperatuur te controleren.
• Bak of rooster voedsel op een gematigde temperatuur. Vermijd vlammen en zorg ervoor dat vet niet op de kolen druipt.
• Draai voedsel regelmatig om tijdens het bakken of grillen. Zo voorkom je dat het aanbrandt.
• Varieer je bereidingswijzen. Stoom, kook of roerbak in plaats van altijd te bakken of grillen.
• Eet gevarieerd en gezond. Een evenwichtig voedingspatroon met veel groenten en fruit draagt bij aan een optimale gezondheid en kan de negatieve effecten van schadelijke stoffen enigszins compenseren.

Door bewust te zijn van de risico’s en door slimme keuzes te maken in de keuken, kun je genieten van lekker én gezond eten zonder je gezondheid onnodig in gevaar te brengen.