Wat voel je als je vitamine D tekort komt?

Hoe merk ik een vitamine D tekort?

Tekort vitamine D: vermoeidheid, spierpijn, zwakke botten, bloedend tandvlees.

Ik voel me de laatste tijd zo ontzettend leeg. Echt nul energie. Het is vast weer die tijd van het jaar. Donker als ik wakker word, donker als ik thuiskom. Mijn lichaam schreeuwt gewoon om zonlicht. Ik zou zweren dat het weer een vitamine D-tekort is. Voel het gewoon in mijn hele lijf.

Die vermoeidheid is echt niet normaal. Het is niet gewoon 'moe zijn', het is een diepe, zware uitputting. Alsof je batterij constant op 10% staat en niet meer oplaadt. Koffie helpt niet eens meer. Ik moet echt weer eens mijn bloed laten checken, wat zou mijn waarde nu zijn?

En dan die spieren. Zomaar ineens pijn in mijn onderrug. En soms trilt mijn ooglid, zo irritant. Dat zijn dus ook tekenen. Spierpijn, krampen, van die vage trillingen... Vitamine D is dus cruciaal voor je spierfunctie. Zonder dat spul werken je spieren gewoon niet goed.

Het enge deel is de botten. Zwakke botten. Je merkt het pas als het te laat is en je iets breekt. Vitamine D zorgt ervoor dat je lichaam calcium opneemt uit je voeding. Zonder D kun je calcium eten wat je wilt, maar het komt niet in je botten terecht. Zo krijg je dus osteoporose (botontkalking).

Wat ik trouwens nooit wist, of altijd vergat:

• Bloedend tandvlees kan dus ook een teken zijn. Ik dacht altijd dat dat alleen met vitamine C te maken had. Maar D is superbelangrijk voor je immuunsysteem en het onderdrukken van ontstekingen. Logisch wel.
• Vaak ziek zijn. Ja, ook dat. Je weerstand is gewoon een drama. Elk wissewasje, elke verkoudheid pik je meteen op.
• Haaruitval. Jep, kan ook. Als je ineens meer haar in het doucheputje vindt.
• Somberheid, die echte winterdepressie. Dat is geen aanstellerij. Dat is gewoon een chemisch tekort in je brein. Je gelukshormoon serotonine daalt als je te weinig zonlicht krijgt.

Het is echt een hormoon, geen vitamine. Je lichaam maakt het zelf aan door zonlicht. Tja, welke zon? In nederland zie je die maandenlang amper. Geen wonder dat bijna iedereen supplementen moet slikken. Ik ga die van mij maar weer eens uit de kast pakken.

Wat merk je als je vitamine D slikt?

Het was een druilerige dinsdagmiddag in november, ik zat in de keuken met een kop lauwe thee. Buiten regenende het al uren, typisch Hollands weer. Ik voelde me al weken futloos, somber, echt niet mezelf. De huisarts zei: "Pak eens wat extra vitamine D." Dus ik begon ermee.

Een paar weken later, ergens in december, merkte ik het verschil. Het was subtiel eerst, maar mijn humeur klaarde op. Ik voelde me energieker, alsof de winterdip minder grip op me had. En een ander ding: mijn huid leek gezonder, minder grauw dan normaal voor die tijd van het jaar.

Ik herinner me nog dat ik op een zonnige zondag in januari naar het park ging, iets wat ik normaal uitstelde. Het was niet eens zo warm, maar ik voelde me gewoon beter, levendiger. Die slaperigheid die me de hele winter parten speelde, was grotendeels verdwenen. Het voelde alsof er een laagje mist was opgetrokken.

Belangrijkste effecten:

• Verbetering van stemming.
• Meer energie, minder vermoeidheid.
• Gezondere uitstraling van de huid.

Ik las later dat vitamine D inderdaad een rol speelt bij stemming en immuunsysteem. Echt fijn dat zo'n klein pilletje zo'n groot verschil kon maken. En nee, van misselijkheid of botpijn had ik absoluut geen last, gelukkig maar.

Wat doet vitamine D bij depressie?

Vitamine D, dat zonneschijn-eiwit, is als een kleine, vrolijke bakker in je hersenen die voortdurend kleine taartjes van serotonine bakt. Serotonine, het welbekende 'gelukshormoon', is essentieel voor een goed humeur. Zonder voldoende vitamine D is het een beetje alsof de bakker op vakantie is en de voorraad taartjes opraakt, wat de kans op die donkere wolken – depressies – vergroot.

Maar de vitamine D doet meer dan alleen de serotoninefabriek draaiende houden. Het speelt ook een rol bij de productie van melatonine, dat slaaphormoon dat je helpt om als een blok in slaap te vallen. Een tekort kan dus niet alleen je humeur beïnvloeden, maar ook je slaapritme in de war schoppen. Slaaptekort? Nog meer redenen voor die grijze stemming.

Dus, als je je wel eens voelt als een plant die meer zonlicht nodig heeft om te bloeien, is het geen slecht idee om je vitamine D-niveaus te checken. Soms is een kleine, gele pil alles wat nodig is om weer wat zonneschijn in je leven te brengen. Wel zo makkelijk dan elke dag uitgebreid in de zon liggen bakken, toch? En zeg nou zelf, een tekort aan vitamine D is toch ook een beetje zoals een smartphone zonder batterij: mooi om naar te kijken, maar niet erg functioneel.

Kun je depressief worden van een vitamine D tekort?

Absoluut! Een tekort aan vitamine D kan je humeur net zo makkelijk laten kelderen als een slechte internetverbinding je dag verpest. Het is geen grapje, hoor. Die zonnestraaltjes op je huid zijn niet alleen goed voor je bruin(tje), maar ook voor je brein.

Waarom vitamine D een moodbooster is:

• Het recept voor geluk: Vitamine D werkt samen met stoffen in je hersenen die je stemming reguleren, zoals serotonine. Denk aan vitamine D als de dirigent van je hersenorkest; zonder de juiste noten spelen de violen vals.
• Energie, energiiiie! Voel je je soms futloos, alsof je de hele dag met een rugzak vol bakstenen hebt gelopen? Dat kan dus ook een teken zijn van een vitamine D tekort. Je lichaam heeft die vitamine nodig om energie te produceren, net zoals een auto benzine nodig heeft.

Meer dan alleen een dipje:

• Haarverlies: Ja, je leest het goed. Een vitamine D tekort kan ook je haar doen besluiten om eerder op vakantie te gaan dan jij.
• Huidproblemen: Van droge plekjes tot erger, je huid kan ook jammeren om meer vitamine D.
• En ja, kanker: Laten we niet flauwen. Er zijn studies die wijzen op een verband tussen lage vitamine D-niveaus en een verhoogd risico op bepaalde vormen van kanker. Het is dus best een big deal.

Hoe kom je eraan?

• Zon, zon, zon! Het meest voor de hand liggende. Een paar keer per week 15-20 minuten je armen en gezicht laten betrappen door de zon is vaak al genoeg. Maar blijf verstandig, die zonnebrand is ook niet je beste vriend.
• Voeding: Sommige voedingsmiddelen bevatten vitamine D, al is het vaak in kleine beetjes. Denk aan:
  • Vette vis (zalm, makreel, haring) - de echte vitamine D kampioenen.
  • Eidooiers
  • Verrijkte producten (zoals sommige melk en ontbijtgranen).
• Supplementen: Als de zon je liever niet ziet of je simpelweg niet genoeg binnenkrijgt, zijn supplementen een uitkomst. Overleg wel even met je huisarts, die kan je vertellen wat het beste is voor jou.

Dus ja, je kunt zeker depressief worden van een vitamine D tekort. Beschouw het als een kosmische grap van Moeder Natuur om ons eraan te herinneren dat we af en toe even buiten moeten komen, voordat onze humeur net zo grauw wordt als een Noord-Hollandse herfstdag.