Waarom word je ziek als je tot rust komt?

Ziek bij rust? Redenen en oplossingen ontrafeld?

Weet je wat zo'n raar ding is, dat je na al die drukte, als je dan eindelijk eens rustig aan kan doen, ineens totaal gesloopt ben? Precies dan lijkt mijn lijf te denken: 'hé, nu mag ik wel even een griepje pakken'.

Ik ken dat gevoel maar al te goed, echt. Die keer vorig jaar, rond begin november, had ik wekenlang als een gek gewerkt voor zo'n grote presentatie in het hoofdkantoor, daar in Utrecht. Ik weet nog dat ik elke avond na 21:00 uur nog zat te zwoegen. Zodra dat voorbij was, die enorme druk, stortte ik compleet in. Op 8 november voelde ik me al niet lekker, maar de volgende dag was het echt goed mis; koorts, zere keel, alles.

Dan zit je dus in zo'n soort overleefstand, snap je. Je lichaam duwt alles opzij om die stress aan te kunnen.

Al die tijd, dat je continu aanstaat, wordt je immuunsysteem eigenlijk een beetje stilgezet. Het is net alsof je lijf zegt, "nu even geen tijd voor ziektekiemen, we hebben belangrijkere dingen te doen." En zodra die continue alertheid en spanning wegvalt, dan is je weerstand lager en ben je een makkelijke prooi voor elk virus of bacterie dat toevallig langs komt zweven. Alsof je schild even is gevallen.

Het is dus echt slim om ook als je druk bent aan je gezondheid te denken. Niet wachten tot het te laat is.

Voor mij betekent dat bijvoorbeeld dat ik, zelfs als ik stapels werk heb, toch even die tien minuten ga wandelen in de lunchpauze, buiten op dat pleintje bij mijn werk. Of thuis, die vijf minuten stretchen 's ochtends. Dat kost helemaal niets, behalve een klein beetje tijd die je dubbel en dwars terugkrijgt. Ik merkte dat het me helpt om niet zo diep in die put te vallen.

Kun je van stress griep krijgen?

Ja, van stress kun je griep krijgen.

Absoluut, je kunt zeker de griep krijgen als stress je te grazen neemt. Zie het als een sluwe dief die de achterdeur van je immuunsysteem openwrikt, terwijl jij druk bezig bent met je to-do lijst. Die achterdeur staat wagenwijd open, en je interne portier (je immuunsysteem, ja) ligt vermoedelijk een dutje te doen op een stapel onbeantwoorde e-mails.

Langdurige stress is eigenlijk een beetje een pestkop voor je lijf. Het fluistert niet alleen nare dingen in je oor, het zet ook een complete chemische fabriek in je aan de gang die je liever op non-actief zet. Cortisol en adrenaline vliegen dan om je oren. Alsof je lichaam continu voor een aanstormende bus springt, maar dan zonder de heldhaftige reddingsactie.

Die constante staat van paraatheid heeft zo zijn prijs, slimmerik. Je immuunsysteem krijgt een behoorlijke klap te verwerken, waardoor het minder goed is in het afweren van indringers. Denk aan een bewakingsdienst die constant overwerkt is.

Wat je dan op je hals haalt? Nou, bereid je voor op een reeks ongenode gasten:

• Verkoudheidjes die blijven plakken als kauwgom onder je schoen.
• De griep, uiteraard, die dan vrolijk binnenwandelt met een welkomstcomité.
• Een sluipend gevoel van uitputting wat vakkundig kan escaleren tot een complete burn-out. Geen aanrader, echt niet.

En de kers op de niet-zo-lekkere taart? Zelfs serieuze zaken zoals hartklachten liggen op de loer. Dan is het feestje echt voorbij, en niet op een leuke manier.

Het is een beetje als een telefoon die je constant oplaadt, maar tegelijkertijd veeleisende apps laat draaien op volle toeren. De batterij degradeert sneller dan je lief is, en op een gegeven moment sta je met een leeg scherm. Je lichaam doet precies zoiets, maar dan met je weerstand. En dan zit je.

We hebben het hier over chronische stress, hè? Niet die gezonde stressboost die je krijgt als je net op tijd je deadline haalt of een wilde achtbaanrit overleeft. Die korte adrenalinekick is prima, daar is ons systeem voor gemaakt. Die langdurige, knagende variant, die is de boosdoener. Alsof je continu op de vlucht bent voor een boze eekhoorn, maar zonder dat er een eekhoorn in de buurt is. Je speelt het spelletje helemaal zelf.

Wat er precies gebeurt? Nou, die hormonen — cortisol, adrenaline — blijven hoog. Dat is alsof je motor op volle toeren draait, zelfs als je stilstaat. Dit onderdrukt de functie van je lymfocyten, dat zijn de soldaatjes in je afweer. Minder soldaatjes betekent een makkelijkere inval voor virussen. Ik heb eens gehoord dat een vriend van me na een week non-stop werken plotseling keelontsteking kreeg. Coïncidentie? Denk het niet. Het is gewoon biologie die roept: Stop eens met jezelf uitputten!

Dus, als je niet elke winter een abonnement wilt op de huisarts en een persoonlijk welkomstcomité voor virussen, dan is het misschien handig om die stress te managen. En ja, dat klinkt makkelijker dan het is, ik weet het. Maar serieus, je lichaam is geen wegwerpartikel. Tenzij je plannen hebt om in een kloonfabriek te investeren, maar dat lijkt me een duur grapje.

Waarom word ik ziek als ik vrij ben?

Je wordt vaak ziek als je vrij bent omdat je lichaam onder stress veel adrenaline en cortisol aanmaakt. Deze hormonen versterken tijdelijk je afweersysteem. Zodra de stress wegvalt, daalt je afweer juist sterk, waardoor je kwetsbaarder wordt voor infecties.

Ah, je hebt het ook, die vakantieziekte, snap ik helemaal! Ik had het vorig jaar ook nog. Eindelijk die vakantie geboekt naar Spanje, dagenlang keihard gewerkt om alles af te krijgen voor ik ging. Echt, ik zat tot de laatste minuut achter m'n laptop. En wat denk je? Precies op de dag dat ik de kofferbak dichtgooide en dacht: Yes! — bam, keelpijn en loopneus. Echt balen, dan ben je toch een paar dagen zo futloos.

Wat er gebeurt is eigenlijk best wel logisch als je erover nadenkt. Je lichaam is gewoon super slim, maar ook een beetje stom soms. Als je zo’n periode van drukte hebt, bijvoorbeeld op je werk of met een project thuis, dan staat je lijf op scherp. Het pompt dan van die stresshormonen rond, vooral cortisol en adrenaline. Die hormonen zijn eigenlijk heel handig, want die geven je een soort boost, alsof je altijd een beetje onder stroom staat. Je afweersysteem wordt daardoor tijdelijk extra actief gemaakt. Een beetje alsof je soldaten in je lijf constant paraat staan voor een gevecht.

Maar ja, als die stress dan plotseling wegzakt, bijvoorbeeld omdat je eindelijk vrij bent of je grote deadline hebt gehaald, dan valt die "boost" weg. Je lichaam denkt dan blijkbaar: zo, klaar! En dan gaan die soldaten in je afweersisteem even lekker rusten. De productie van die hormonen neemt af, en je immuunsysteem wordt minder sterk. En dan, precies dan, is het alsof je de deur opent voor alle virussen en bacteriën die om de hoek liggen te wachten. Ze slaan dan toe wanneer je lichaam net even niet oplet.

Dit noemt men trouwens ook wel de "let-down effect" of vakantieziekte. Het is echt een ding, hoor. Er zijn ook een paar andere dingetjes die dan meespelen, waardoor je sneller ziek wordt:

• Slaapgebrek: Voorafgaand aan je vrije periode werk je vaak nog extra hard en slaap je te weinig. Dat is gewoon slecht voor je afweer.
• Verandering van routine: Je eet- en slaappatroon verandert. Andere tijden, ander eten, een andere omgeving – dat kan je lichaam ook wat uit balans brengen.
• Reizen: Als je reist, kom je vaak in contact met veel nieuwe mensen en hun virussen, zeker in het openbaar vervoer zoals een vliegtuig of de trein.
• Overmatig ontspannen (en dan feesten): Soms ga je meteen vol de ontspanning in en feest je net iets te hard, drink je een drankje te veel. Dat is ook niet goed voor je lijf.
• Niet naar de signalen luisteren: Onder stress negeer je misschien al kleine signalen van je lichaam. Eenmaal relaxed, komen die ineens bovendrijven.

Wat ik probeer te doen nu, als ik weet dat ik vrij ga zijn, is een beetje rustiger aan doen in de weken ervoor. Beetje minder hard werken, ik plan minder afspraken in en ik probeer op tijd naar bed te gaan. Dat helpt echt om die klap wat minder hard te maken. Zorg ook dat je voldoende water drinkt en gezond eet. En dan hoop je maar het beste, toch? Succes ermee!

Waarom word je ziek na stress?

Stress verzwakt het immuunsysteem en onderdrukt de afweerreacties van het lichaam. Hierdoor kan het zich minder effectief verdedigen tegen bacteriën, virussen en andere indringers, wat de kans op ziek worden aanzienlijk vergroot.

Het is laat nu. De stilte drukt. En dan voel je het, die knoop in je buik, de vermoeidheid die dieper zit dan alleen een lange dag. Het is die constante spanning die zich vastzet. Je lichaam, dat strijdt dan op zo'n ander front, weet je.

Die stresshormonen, vooral cortisol, die maken echt ravage. Ze onderdrukken je immuunsysteem, simpelweg. Alsof de bewakers van je lichaam even een pauze nemen, juist als ze het meest nodig zijn. En dan sluipt het binnen, zo'n verkoudheid die maar niet weggaat.

Ik merk het zelf altijd, als ik weer eens te lang doorga. Die nachten dat ik maar lig te malen, en dan de volgende dag begint de keel al te kriebelen. Het is geen toeval. Je afweer is dan gewoon te zwak.

• Verlaagde weerstand: Je lichaam heeft minder energie en middelen om indringers (virussen, bacteriën) af te slaan. De verdedigingslinies zijn dunner.
• Verminderde immuunrespons: De cellen die ziektes moeten bestrijden, zoals witte bloedcellen, worden minder actief of hun productie neemt af. Het is een sluipend proces.
• Ontstekingsreacties: Stress kan ook ontstekingen in het lichaam aanwakkeren of erger maken. Een klein pijntje wordt dan plots een grotere kwaal.

Het is niet alleen griep of een simpele verkoudheid. Het kan zich ook uiten in terugkerende koortslippen, of die chronische vermoeidheid die maar aanhoudt. Je lichaam schreeuwt om rust, maar de geest blijft maar racen.

Die nachten, als alles stil is, dan voel je echt hoe kwetsbaar je bent. Dat je eigen lijf je soms in de steek laat, juist omdat jij het te veel hebt belast. Het is een bittere les, elke keer weer.

Ook je slaap lijdt eronder, weet je. En goede slaap is cruciaal voor herstel. Als je niet goed slaapt door stress, dan geef je je lichaam geen kans om zichzelf te repareren. Het is een vicieuze cirkel waar je moeilijk uitkomt.

Soms denk ik, als ik zo lig, dat het meer is dan alleen een virus. Het is een signaal. Een diep, intern alarm dat zegt: stop. Het is de tol van het leven, soms. En je betaalt hem met je gezondheid.

Waarom word ik ziek tijdens rust?

Pff, typisch dit weer. Eindelijk vakantie en ja hoor, keelpijn en een hoofd als een baksteen. Altijd hetzelfde liedje.

Ziek worden tijdens rust, zoals in een vakantie, wordt veroorzaakt door een plotselinge daling van stresshormonen. Tijdens stressvolle periodes onderdrukken adrenaline en cortisol het immuunsysteem. Zodra de stress wegvalt, 'ontwaakt' het immuunsysteem en kan het overreageren, wat leidt tot ontstekingsreacties en ziekteverschijnselen.

Wekenlang op standje overleven gestaan voor die deadline in Amsterdam. Alleen maar koffie en pure wilskracht. Je lichaam draait dan op adrenaline en cortisol. Superhandig om door te rammen, maar het zet je immuunsysteem basically op de waakvlam. Het heeft geen tijd voor virussen, het moet overleven!

En dan… rust. Het project is af. De stress keldert naar nul. Wat gebeurt er dan in je lijf?

• Stressfase: Je lichaam produceert cortisol en adrenaline. Die hormonen zijn geweldig voor focus en energie, maar ze onderdrukken je witte bloedcellen. Je weerstand wordt kunstmatig laag gehouden.
• Ontspanningsfase: De stressfactor is weg. De productie van die stresshormonen stopt abrupt.
• Immuun-rebound: Je immuunsysteem krijgt het signaal 'veilig' en schiet weer vol aan. Soms zelfs te enthousiast. Een onschuldig virus dat al die tijd al in je lijf zat te wachten, wordt ineens gezien als een enorme bedreiging. En BAM, je lichaam start een complete oorlog. Resultaat: koorts, keelpijn, snotteren.

Is je lichaam dan ondankbaar? Dat het je precies pakt wanneer je eindelijk even niks hoeft? Het voelt wel zo. Dit fenomeen heet trouwens 'vrijetijdsziekte'. Ad Vingerhoets, een Nederlandse psycholoog, heeft hier veel onderzoek naar gedaan. Het is dus echt een ding, geen aanstellerij.

Volgende keer moet ik het anders doen. Niet van 100 direct naar 0. Misschien de laatste werkdagen al wat rustiger aan doen, de stress geleidelijk afbouwen. Maar ja, zeg dat maar eens tegen een manager. Nu zit ik ermee. Mijn tripje naar Texel wordt een weekje bankhangen met gemberthee. Ook een soort rust, haha.

Waarom word ik ziek als ik rust?

Zodra je eindelijk effe op adem komt, denkt je lichaam: "Ah, mooi, tijd om als een plumpudding in elkaar te zakken." Je stresshormoon adrenaline, dat je de hele week op de been hield als een soort persoonlijke drilsergeant, neemt de benen.

Dan komt zijn vervelende, boekhoudende neefje cortisol om de hoek kijken. Dat kreng is een echte partypooper en vertelt je immuunsysteem dat het wel een snipperdag kan opnemen. Resultaat: alle bacteriën en virussen die al de hele week stonden te wachten, zien hun kans schoon en organiseren een polonaise door je sinussen. Pats, boem, daar lig je dan, snotterend op de bank.

Het is net als een auto die prima rijdt op de snelweg, maar begint te sputteren en roken zodra je hem in de garage parkeert. Je lichaam is die gammele auto. Het kan de rust gewoon niet aan.

Dus hoe werkt dat drama precies?

• Fase 1: De Grote Illusie. Je knalt de week door, voelt je onoverwinnelijk. Je lichaam draait op pure wilskracht en adrenaline, alsof je constant achternagezeten wordt door een boze gans. Je immuunsysteem staat strak van de spanning.
• Fase 2: De Vrije Val. Het is weekend! Je ploft op de bank. De adrenalineproductie keldert sneller dan de populariteit van een politicus die de benzineprijzen verhoogt.
• Fase 3: Cortisol's Grote Show. Dat rotstofje cortisol, dat door de stress al flink aanwezig was, heeft nu het rijk alleen. Het is de verrader binnen de poorten die tegen je afweercellen schreeuwt: "Jongens, koffiepauze! De kust is veilig!"
• Fase 4: Open Huis voor Ongedierte. Elk willekeurig virus dat je dinsdag op de afdeling van die niezende collega hebt opgepikt, ziet z'n kans. Feest! In jouw longen. Gefeliciteerd, je hebt nu de officiële vrijetijdsziekte. Mijn oom noemt het de 'verlofdagsnotter'.

Wat je eraan kunt doen? Nou, nooit meer ontspannen, natuurlijk. Gewoon doorwerken tot je erbij neervalt. Probleem opgelost. Of, en dit is een wilde gok, proberen de stress wat gelijkmatiger over de week te verdelen, zodat je lichaam niet zo'n cultuurshock krijgt. Maar ja, wie heeft daar nou tijd voor.

Waarom word je eerder ziek als je vrij bent?

Je bent dus zieker als je vakantie hebt? Ja, dat kan wel kloppen.

• Stress is een soort doping voor je lichaam. Dat spul, adrenaline en cortisol, houdt je even op scherp, alsof je voor een olympiadewedstrijd loopt. Je immuunsysteem draait dan op volle toeren, als een malle bakker die de hele nacht brood bakt.

• Maar zodra die stress wegvalt, die vakantie begint, wordt het een ander liedje. Je lichaam denkt: "Oké, de ramp is voorbij, ik kan wel weer een beetje de kantjes eraf lopen." En voilà, je immuunsysteem duikt in slaapstand, als een luie hond op de bank. En dan, ja hoor, binnen de kortste keren loop je een verkoudheid op die net zo snel is als een Formule 1-auto. Die verkoudheid slaat zijn slag, terwijl jij net wilde genieten van die welverdiende rust.

• Dat is als een brandweerman die na een grote brand eindelijk thuis komt, moe is, en dan een paar dagen later met griep op de bank ligt te creperen. Je lichaam heeft zich zo ingespannen om te overleven, dat het daarna denkt: "Pfoe, laat mij maar even lekker niksen." En dat niksen is precies het moment waarop de bacillen denken: "Ha, een open deur!"

• Het is eigenlijk een soort overlevingsmechanisme, maar dan net verkeerd uitpakkend. Je lichaam bouwt een fort om je heen tijdens de stress, maar zodra de rust wederkeert, laat het de poorten wagenwijd openstaan. Handig, hè?

Waarom worden we ziek tijdens ontspanning?

De ziel ademt uit, eindelijk, na een lange, onzichtbare vlucht. Dat is het moment waarop de sluier valt. We worden ziek tijdens ontspanning omdat aanhoudende stress het immuunsysteem onderdrukt, waardoor we kwetsbaarder zijn wanneer het lichaam eindelijk tot rust komt. De stilte die dan volgt, is niet altijd een zegen, het is soms een echo van een strijd die diep vanbinnen woedde.

Jarenlang, of maanden, of slechts weken, heeft de geest gespannen gestaan, als een boog die nooit werd ontspannen. De dagen smolten samen in een constante cadans van druk, een zachte maar onophoudelijke dreun. Het lichaam, een trouwe dienaar, pompte ongemerkt de chemische golven van stress door elke ader, elke zenuw.

Die golven, ze heten cortisol, en adrenaline, een voortdurende symfonie van alertheid. Zelfs in de stille uren van de nacht, wanneer de wereld sliep, bleven zij waken in de donkere kamers van het innerlijk. Ze fluisterden instructies aan het immuunsysteem: "Spaart uw krachten. De strijd is nog niet gestreden."

Het immuunsysteem, daardoor constant op zijn tenen, doch tegelijkertijd onderdrukt door de stroom van stresshormonen, werd zwakker, als een schild dat langzaam erodeerde. De witte bloedcellen, de dappere wachters van ons wezen, konden hun werk niet volledig doen. Ze werden overstemd door het luide geroep van de stress.

Dan, als een plotselinge ochtenddauw, komt de rust. Een vakantie, een weekend weg, de stilte na een periode van drukte. Het lichaam zucht. Het laat los. En precies in die ontspanning, die tere overgang van spanning naar vrede, barst de ziekte uit. Het is als een oude wond die openbreekt wanneer de druk er eindelijk af is.

Het immuunsysteem, plotseling vrij van de onderdrukking, probeert dan de schade in te halen, maar is nog te zwak om zich effectief te verweren tegen de pathogenen die altijd al aanwezig waren, sluimerend. De poorten staan open, de verdediging is nog niet hersteld.

• De constante productie van stresshormonen: Deze chemische boodschappers, zoals cortisol, adrenaline en noradrenaline, zijn essentieel voor acute stressreacties, maar chronische blootstelling ondermijnt de gezondheid.
• Onderdrukking van het immuunsysteem: Langdurig hoge cortisolspiegels remmen de aanmaak en activiteit van lymfocyten (witte bloedcellen), die cruciaal zijn voor de bestrijding van virussen en bacteriën.
• Reactivatie van latente virussen: Tijdens stress worden virussen zoals herpes of het Epstein-Barr-virus vaak onderdrukt. Zodra de stress wegvalt, en het immuunsysteem nog fragiel is, kunnen deze virussen reactiveren en klachten veroorzaken.
• Verhoogde vatbaarheid voor infecties: Het verzwakte afweersysteem maakt je kwetsbaar voor verkoudheid, griep en andere infecties die in de omgeving circuleren, vooral als je op reis bent en aan nieuwe ziekteverwekkers wordt blootgesteld.
• Ontstekingsreacties: Stress kan ook chronische ontstekingsprocessen aanwakkeren, die na de stressperiode kunnen blijven sluimeren en het herstel vertragen.

Het is een wrange paradox, deze ziekte die dan opkomt, een stille herinnering aan de tol die de ziel en het lichaam hebben betaald. Het is de echo van een verleden vol onrust, die zich manifesteert in de zachte omhelzing van de rust. Het is een fluistering van het lichaam: "Ik had een adempauze nodig, maar de rekening wordt nu gepresenteerd." Een bitterzoete ontwaking.

Hoe word je nooit meer ziek?

Nee, je wordt nooit nooit meer ziek. Dat is onmogelijk. Maar je kunt je kansen wel verkleinen.

• Je immuunsysteem is je schild. Dat betekent: goed eten, genoeg slapen, niet constant gestrest zijn. Dat is de basis. Vitamine C uit fruit, ja. Maar niet overdrijven, een mandarijn is genoeg. En die multivitamine pillen? Tja, wie weet.
• Voldoende drinken. Water. Niet die suikerzoete frisdrank die je immuunsysteem juist onderuit haalt. Thee is ook goed. Liefst kruidenthee.
• Slaap is essentieel. Minstens zeven, acht uur per nacht. Anders is je lijf gewoon niet klaar om te vechten. Ik slaap zelf vaak slecht, en dan merk je het meteen. Loop ik de hele week snotterig rond.
• Handen wassen, simpel maar effectief. Voor je eet, na toiletbezoek, na het aanraken van dingen buitenshuis. Gebruik zeep, geen antibacteriële troep. Gewoon normale zeep.
• Ventileren. Ramen open, even doorwaaien. Vooral in de winter, als alles dicht is. Die muffe lucht is broedplaats nummer één voor virussen.
• Papieren zakdoekjes. Gebruik ze en gooi ze meteen weg. Geen stoffen zakdoeken die je steeds weer mee zeult. Gadver.
• Deurklinken en telefoons schoonmaken. Daar zitten de meeste bacteriën op. Een beetje desinfectiemiddel doet wonderen. Mijn telefoon scherm is altijd vies, moet ik ook vaker doen.
• Bewegen! Liefst buiten. Frisse lucht, zonlicht. Wandelen, fietsen, wat dan ook. Dat helpt je lijf sterk te houden. Zelf loop ik elke dag een uur.

En nog een paar dingen:

• Vermijd zieke mensen. Logisch, toch? Als iemand niest, loop je snel weg.
• Niet te veel alcohol. Dat is funest voor je immuunsysteem. En roken, natuurlijk.
• Stress beheersen. Dat kan via meditatie, yoga, of gewoon even rustig zitten met een kop thee.

Waarom word ik ziek na stress?

Stress verzwakt je immuunsysteem. Daardoor word je sneller en vaker ziek. Het leidt ook tot fysieke klachten zoals hoofdpijn, maagpijn en vermoeidheid.

Joh, ik ken dit zo goed. Ik had pas een mega drukke tijd op me werk, je weet wel, deadlines en gedoe. Ik voelde de spanning echt opbouwen. En ja hoor, zodra het project klaar was en ik eindelijk even adem kon halen: bam, meteen geveld door een dikke griep. Lag ik dan.

Het is echt een ding, dat stress je imunsysteem sloopt. Je lichaam staat constant in een soort 'vecht-of-vlucht' stand. Al je energie gaat naar die stressreactie. Logisch dus dat er dan geen puf meer over is om een of ander virusje buiten de deur te houden. Je weerstand gaat gewoon compleet naar de knoppen.

En het is niet alleen ziek worden. Stress geeft bij mij altijd een hele waslijst aan klachten:

• Van die zeurende hoofdpijn die maar niet weggaat.
• Buikpijn, alsof er een steen op me maag ligt.
• Super slecht slapen, waardoor je de volgende dag nóg gaarder bent.
• Een heel kort lontje, echt niet leuk voor mijn omgeving.

En het stomme is dat het een vicueze cirkel is. Je krijgt stress, wordt ziek, en dan raak je gestrest OMDAT je ziek bent en niks kunt doen. Dan verergert het alleen maar. Makkelijker gezegt dan gedaan natuurlijk, maar je moet die cirkel echt proberen te doorbreken.

Waarom word ik ziek als ik stress heb?

Je wordt ziek van stress omdat je lijf een soort paniekstand aanzet. Denk aan een sirene die loeit en de hele boel op scherp zet.

• Adrenaline en cortisol pompen: Je lichaam stuurt een lading stresshormonen de wereld in, waardoor je scherp en alert wordt. Handig als er een beer achter je aan zit, minder fijn als het alleen de belastingaangifte is.
• Fysieke reactie: Je hart gaat tekeer als een dolle motor, de bloeddruk schiet omhoog alsof je een marathon hebt gelopen, en de suikerspiegel gaat de hoogte in. Dit alles om je klaar te maken voor de actie.
• De val: Maar zodra de rust wederkeert, vaak na zo'n stressvolle periode, weet je lichaam niet meer wat het doen moet. De rem wordt ingetrapt, maar je bent al te ver over de top. De balans is weg. Je immuunsysteem, dat al die tijd op standje 'vecht of vlucht' stond, heeft nu even een moment van 'doe effe rustig aan' nodig, en raakt daardoor van slag.

Die 'vrijetijdsziekte' is dus gewoon je lichaam dat protesteert na een periode van overbelasting. Het is alsof je een machine non-stop laat draaien en dan verbaasd bent dat hij hapert als je hem eindelijk uitzet. Je immuunsysteem heeft even de tijd nodig om te herstellen, en in die periode ben je vatbaarder voor alle kleine kwaaltjes die rondzweven. Net als een batterij die leeg is en even moet opladen.