Kan een litteken kwaadaardig worden?

Kan een litteken kwaadaardig worden? De mythe en de realiteit

Een litteken, het tastbare bewijs van een wond die geneest, roept vaak vragen op. Een veelvoorkomende vraag is: kan een litteken kwaadaardig worden, dat wil zeggen, kan het zich ontwikkelen tot kanker? Het korte antwoord is: in principe nee, een litteken zelf kan geen kanker worden. Littekenweefsel is anders dan normaal weefsel; het mist de cellulaire diversiteit en functionaliteit die essentieel zijn voor de ontwikkeling van kanker. Echter, de situatie is genuanceerder dan een eenvoudig ja of nee.

De verwarring ontstaat mogelijk door de verschijning van bepaalde littekenvorming, zoals keloïden. Keloïden zijn overmatige groei van littekenweefsel, resulterend in een dikke, verheven en vaak roodachtige of verkleurde knobbel. Deze knobbels, ook wel bekend als ‘wild vlees’, zijn permanent en kunnen pijnlijk of jeukend zijn. Hoewel ze lelijk kunnen zijn en soms functionele beperkingen veroorzaken, zijn ze niet kanker. Ze zijn een gevolg van een afwijkende genezingsproces, waarbij het lichaam te veel collageen produceert tijdens de weefselreparatie.

Het is belangrijk om te benadrukken dat keloïden weliswaar geen kanker zijn, maar dat ze wel verward kunnen worden met andere huidafwijkingen die dat wel zijn. Als een litteken of keloïd verandert in vorm, kleur of textuur – bijvoorbeeld als het snel groeit, bloedt, jeukt op een abnormaal intense manier, of open zweren vertoont – is het cruciaal om een arts te raadplegen. Deze symptomen kunnen wijzen op een andere aandoening, waaronder huidkanker.

Een ander belangrijk punt is dat huidkanker kan ontstaan op de huid rondom een litteken. Als er al een voorbestaande huidbeschadiging was, of als de zon blootstelling van de huid rond het litteken verhoogd is, kan dit het risico op huidkanker verhogen. Regelmatige controle van littekens en de omringende huid op veranderingen is daarom raadzaam, vooral bij littekens die ontstaan zijn na een ernstige brandwond of andere significante verwonding. Een dermatoloog kan je hierbij helpen.

Kortom: een litteken zelf wordt niet kanker. Keloïden zijn een goedaardige, overmatige littekenvorming. Echter, veranderingen in een litteken of de omgeving ervan vereisen professioneel medisch advies om andere, mogelijk kwaadaardige, huidaandoeningen uit te sluiten. Preventieve maatregelen zoals bescherming tegen de zon zijn altijd aan te raden.