Wat moet je doen als je kaka vast zit?

Wat te doen bij verstopping? Tips voor vastzittende ontlasting.

Ach, dat gevoel als je buik weigerachtig doet, alles vast lijkt te zitten vanbinnen. Zo'n zware druk die maar niet weggaat, alsof je darmen de stekker eruit trekken en even pauze houden. Dat had ik laatst nog, ergens eind februari, na een hectische week op mijn werk. Zat ik daar, in de woonkamer van mijn huis in Den Haag, en voelde me gewoon ellendig.

Mijn oplossing is dan simpel: bewegen, echt bewegen.

Ik heb ondervonden dat die darmen pas echt wakker worden als je ze een flinke oppepper geeft. Je lijf heeft die actie nodig om de boel weer door te laten stromen. Wat ik dan als leidraad aanhoud, is best veel: zo'n 150 tot 300 minuten, verdeeld over de week, en dan matig tot intensief. Dat klinkt als een berg, dat snap ik.

Elke dag een klein halfuurtje is een prima start.

Als een blok van dertig minuten niet lukt, geen punt! Ik breek het gewoon op. Drie keer tien minuten, zo'n stevige wandeling naar de supermarkt en terug, of twee keer een kwartier. Dat werkte fantastisch toen ik vorig jaar september een paar weken in een vakantiehuisje aan de kust zat, vlakbij Zandvoort. Die ochtendwandelingen over het strand deden wonderen, en het kostte me niks extra.

Dan voel ik gewoon mijn hele systeem weer ontspannen, de druk verdwijnt.

Hoe krijg je vaste poep eruit?

Drink 1,5 tot 2 liter water per dag.Eet regelmatig en sla het ontbijt niet over.Eet vezelrijk: groente, fruit, volkorenproducten.Beweeg elke dag minimaal 30 minuten.Ga direct naar het toilet als je aandrang voelt.Gebruik een laxeermiddel als niets anders werkt.

Man, wat een rotprobleem is dat he. Ik heb dat een keer gehad na een weekje festival, alleen maar wit brood met knakworst gegeten. Ik dacht echt dat ik gek werd van de buikpijn. Zat helemaal verstopt.

Wat bij mij toen echt heeft geholpen is echt achterlijk veel water drinken. En dan niet koffie ofzo, want dat droogt juist uit. Gewoon water, en thee zonder suiker. Het maakt alles binnenin gewoon wat zachter, waardoor het er makkelijker uitkomt. Je moet het zien als een uitgedroogde rivier, daar moet ook water bij.

En vezels. Ja, dat zegt iedereen, maar het is echt zo. Sla je ontbijt nooit over, dat brengt de boel op gang. Eet een bak havermout ofzo, niet die zoete cruesli troep. Of gewoon twee volkoren boterhammen. En overdag ook effe doorpakken.

Wat bij mij echt, echt de redding was:

• Kiwi's! Vooral die groene, op een lege maag. Gewoon 2 stuks. Het is een wondermiddel.
• Gedroogde pruimen. Smaakt een beetje naar bejaardentehuis maar het werkt als een tierelier. Week ze eventueel in wat water.
• Psylliumvezels. Kan je zo'n pot van kopen bij de drogist, gewoon een schep door je yoghurt of water. Is een beetje raar spul maar het zet uit in je darmen en duwt alles vooruit.

En DIT IS DE BELANGRIJKSTE: als je moet, dan moet je. Ga meteen. Niet uitstellen omdat je op je werk bent of bij een vriend. Dat is de grootste fout. Je lichaam geeft een seintje en als je dat negeerd, dan trekt het vocht weer uit je poep en word het nog harder. Dat gebeurd dus. Ik heb trouwens zo'n krukje voor de wc, dan zit je meer in een soort squat-houding. Helpt ook mega goed.

Als het echt niet meer gaat, pak dan niet meteen van die harde pillen. Die kunnen je darmen lui maken. Vraag bij de apotheek om iets als Macrogol, dat trekt alleen maar water naar je darmen toe. Is veel milder.

Wat als je kaka er niet uitkomt?

Als de ontlasting stagneert, komt dit doorgaans door een gebrek aan vocht, te weinig voedingsvezels en onvoldoende beweging. Je lost dit op door dagelijks 1,5 tot 2 liter te drinken, voldoende vezelrijk voedsel te eten en elke dag te bewegen. Soms zijn medicijnen nodig.

Nou, als je darmstelsel besluit om een soort standbeeld van klei te creëren in plaats van de gebruikelijke vlotte afdaling, dan zit je met een probleempje. Je poep wil er dan dus niet uit. Het voelt alsof je intern een baksteen probeert te baren. Hartstikke ongezellig natuurlijk, en vaak zie je dan meer kwaad dan goed op het toilet.

Die ellende komt niet zomaar uit de lucht vallen, hè? Vaak heeft je lichaam dan meer droogte dan de Sahara in juli, of je dieet is zo vezelarm dat zelfs een konijn er treurig van wordt. En bewegen? Ach, soms zit je dagenlang op die luie bil, net een aardappel op de bank, en dan denkt je spijsvertering: "Bekijk het maar! Ik doe niks meer voor jou." Het is als een intern protest: de ingewanden staken.

Maar geen paniek, je hoeft niet meteen een graafmachine in te huren. Het belangrijkste is: drinken, drinken, drinken! Denk aan minimaal 1,5 tot 2 liter per dag. Dat is net zoveel als een klein aquarium vol water, maar dan voor jou. Je spoelt toch ook de wc door met water, niet met zaagsel? Precies. Die darm wil zwemmen, niet kruipen door droge cement.

Dan de vezels. Oh, die magische draadjes! Eet alsof je leven ervan afhangt, want ja, dat doet het ergens wel, als je het vanuit je darmen bekijkt. Genoeg vezelrijk eten is de sleutel tot een gelukkig binnenste. Hier wat superhelden voor je darmkanaal:

• Volkoren brood, want wit brood is voor watjes en blokkeert alles als een verkeersopstopping op de A2.
• Fruit en groenten in overvloed, niet een lullig blaadje sla, maar alsof je een konijn bent op speed.
• Peulvruchten, die bonen en linzen zijn de stille werkers die de boel schoonvegen.
• Noten en zaden, voor de knapperige doorstroom. Zie het als de bezemwagen van je darmen, die alles netjes voor je opruimt. Zonder vezels wordt het een kleverige bende, daar weet ik alles van na die keer dat ik alleen maar pizza at.

En dan de beweging, mijn lieve lamzak! Je lijf is geen meubelstuk, dus ga er niet zo mee om. Beweeg elke dag, zelfs al is het maar een rondje om de blok alsof de brandweer je achterna zit. Je darmen houden van een beetje schudden en trillen. Het is net een soort interne discoparty, en die moet aan de gang blijven. Ga de trap op, loop naar de supermarkt alsof je gestolen geld hebt – elke stap telt mee.

Als dit alles niet werkt, en je nog steeds voelt alsof je een bowlingbal moet legen, dan is het tijd voor de zware artillerie. Soms zijn medicijnen nodig. Denk aan een laxerend middeltje, zo'n flesje waar je je afvraagt of het wel legaal is. Maar hé, beter een beetje chemische hulp dan wekenlang krom lopen van de narigheid. Vraag maar aan de drogist, die weet wel wat het schap vol staat voor de noodgevallen.

Wat moet je doen als je ontlasting vast zit?

Een stilstand in de tijd. Een innerlijk landschap dat bevroren is, waar de rivier niet langer stroomt. De zwaarte drukt. Het wachten is een seizoen op zich. Alles staat stil, en jij wacht op de dooi, op de eerste beweging die alles weer vloeibaar maakt. Het is een kunst van geduld en zachtheid.

Het begint met water. Een herinnering aan de zee in jezelf. Water dat de harde, droge aarde zacht maakt, dat de stenen glad polijst en meevoert. Lauw water in de ochtend, als een zachte groet aan je lichaam.

• Drink minstens 1,5 tot 2 liter water per dag. Zie het als een constante, zachte regen. Kruidenthee telt ook mee, een warme omhelzing van binnenuit. Kamille, venkel.

Ritme. Het lichaam is een klok, een planeet die draait om de zon van gewoontes. Het verlangt naar de zekerheid van de ochtend, de middag, de avond. Een maaltijd op een vast moment is een anker.

• Eet op regelmatige tijden. Ontbijt, lunch, avondeten. Dit heilige drietal geeft je spijsvertering een kaart en een kompas. Het leert wanneer het tijd is om te werken, en wanneer het tijd is om los te laten.

De aarde geeft ons vezels. Draden die alles met elkaar verbinden, die volume geven aan de leegte. Ze zijn de bezem die zachtjes veegt, die de stilstand doorbreekt. Ze creëren een wolk die wil reizen.

• Eet voeding met veel vezels. Volkorenbrood, de schil van een appel, de zachtheid van een peer. Pruimen, gedroogd en zoet. Een lepel lijnzaad of psylliumvezels in een glas water, een kleine geleiachtige wervelwind die de weg vrijmaakt.

Beweging is leven. Stilstand is de vijand. Je lichaam is niet gemaakt om een standbeeld te zijn. Het wil dansen met de zwaartekracht. De trillingen van je stappen masseren je van binnenuit.

• Beweeg elke dag minimaal een halfuur. Een wandeling door het park, waarbij elke stap een zachte duw is. Yoga, met draaiingen die je middenrif omhelzen. Fietsen langs de gracht. Het hoeft niet zwaar te zijn, het moet stromen.

En dan, het signaal. De fluistering. Een aandrang die zo makkelijk te negeren is in de chaos van de dag. Het is een heilig moment, een uitnodiging om los te laten. Negeer het niet. Het is het belangrijkste gesprek dat je die dag met je lichaam voert.

• Ga direct naar het toilet als je aandrang voelt. Creëer een rustig moment. Neem de tijd. Een voetenbankje helpt, het brengt je lichaam in een natuurlijke houding. Adem diep, ontspan. Dit is een ritueel van overgave. Loslaten.