Hoe verwijder je pesticiden van groente en fruit?

Hoe kun je het beste pesticiden van groente en fruit wassen?

Weet je, elke keer als ik die verse oogst heb, zoals laatst begin mei, die krieken op de markt in Den Bosch, kosten zo'n zes euro voor een kilootje. Altijd denk ik aan al dat spul dat erop zit. Ik heb al lang geleden ontdekt hoe ik het zelf het beste schoonmaak.

Een oplossing van 1% bakpoeder in water is hiervoor super. Ik pak dan gewoon anderhalve liter water, daar gaat precies een eetlepel van dat spul in, bakingsoda ja. Dat is dan afdoende om tot 96 procent van die pesticiden eraf te krijgen, een enorm verschil.

Dan even laten weken en daarna onder de koude kraan goed afspoelen. Zo simpel is het. Het geeft mij een veel rustiger gevoel als ik dan mijn groenten of fruit eet, wetende dat ik er zelf zoveel aan gedaan heb om het echt puur te maken voor m'n gezin.

Welke groente bevat de meeste pesticiden?

Kropsla is de kampioen, de dikke van de dijk, als het aankomt op landbouwgif. Die blaadjes hebben meer cocktail van gif dan een dronken zeeman op een maandagochtend.

• Kropsla: 3,6 soorten gif – Ja, die groene rakkers hebben het lekker druk met allerlei chemische prutsers. Lekker knapperig? Meer een gif-knapperig.

Daarna komen paksoi en paprika, die liggen er ook niet bepaald fris bij. Ze zitten vol met, nou ja, dingen die je liever niet in je salade wilt.

• Paksoi: 2,0 soorten gif – Beetje Aziatische flair, maar dan met een gif-tintje.
• Paprika: 2,0 soorten gif – Die rode, gele en groene kanjers zijn ook niet vies van een sopje gif.

Gemiddeld fruit heeft wel wat meer te verduren: 2,7 verschillende soorten gif. Dat zijn nogal wat verhaaltjes die die schillen te vertellen hebben.

Maar hey, er is hoop!

• Kiwi en watermeloen: 0,6 soorten gif – Die zijn relatief schoon. Net als die ene neef die altijd nuchter blijft op feestjes.
• Asperge: 0,0 soorten gif – De heilige graal van groente!asperges zijn zo puur als pas gevallen sneeuw. Echt waar, die dingen zijn zo schoon dat je ze rechtstreeks uit de grond zou kunnen eten zonder een schuldgevoel. Je kunt er zo een heel buffet van maken zonder je zorgen te maken over chemicaliën. En de smaak? Pure perfectie, als je het mij vraagt.

Kan je een appel eten zonder te wassen?

Ja, je kunt technisch gezien wel een appel eten zonder 'm te wassen. Maar is het een goed idee? Nee, absoluut niet. Ik heb zelf wel eens een appel zo van de boom geplukt en er meteen in gebeten, ook al wist ik beter. Lekker hoor, de frisse smaak. Maar de volgende dag voelde ik me niet zo best.

Er zit echt van alles op zo'n appel. Denk aan:

• Vuil en stof uit de lucht en van de grond.
• Pesticiden die gebruikt zijn tijdens het telen. Die wil je echt niet binnenkrijgen, zelfs niet in kleine beetjes.
• Bacteriën en virussen. Van insecten, of van de mensen die de appels hebben vastgehouden. Je weet nooit wie eraan gezeten heeft.

En het is niet alleen voor appels, hè. Dat geldt voor al het fruit en groente. Zelfs als je de schil er toch afhaalt. Die bacteriën zitten ook ín de schil, dus met het schillen haal je ze er niet volledig vanaf.

Dus ja, je kunt het doen, maar ik zou het niet aanraden. Een beetje water eroverheen is zo gedaan en voorkomt een hoop gedoe. Ik spoel ze tegenwoordig altijd, ook al heb ik geen zin. Liever een schone appel dan buikpijn, toch?

Wat zijn de top 10 bespoten groenten?

De top 10 meest bespoten groenten en fruit, gebaseerd op de 2023 Dirty Dozen-lijst van EWG, zijn:

• Aardbeien
• Spinazie
• Boerenkool, Collardgroenten en Mosterdgroenten
• Perziken
• Peren
• Nectarines
• Appels
• Druiven
• Paprika's en Hete Pepers
• Kersen

Oh man, die lijst... Die aardbeien, echt! Altijd bovenaan. Hoe kan het toch dat zo'n lekker fruitje zó vol zit? Vraag me af wat ze er allemaal op spuiten. Dat is toch niet normaal meer. Ik dacht altijd dat wassen hielp, maar ze zeggen dat het in de vrucht zelf zit, of zo. Gatver.

En dan spinazie. Ook zoiets. Supergezond, denk je dan, maar dan krijg je er een hele cocktail van mee. Moet ik nu echt altijd biologische spinazie kopen? Dat is vaak zo duur. En die boerenkool en andere bladgroenten, ja, dat snap ik nog wel. Die hebben zo veel oppervlakte. Bladluizen, schimmels, van alles. Maar toch, als ik daar 's winters een stamppotje van maak... denk ik aan die chemicaliën. Bah.

Perziken en peren, die zie je ook vaak op die lijsten. Met die zachte schil van perziken. Die schil je toch niet altijd? Ik niet, tenminste. En peren ook, knapperig, zo uit de hand. Altijd een beetje dubbel gevoel bij, eerlijk gezegd. Dan die nectarines, ja, lijkt op een perzik, logisch. Mijn buurvrouw heeft een perenboom, die is tenminste écht onbespoten. Dat is dan wel weer fijn.

Appels... Een appel per dag houdt de dokter weg, maar misschien krijg je er een pesticidevergiftiging bij! Grapje, maar toch. Als je bedenkt hoeveel appels we eten. En de kinderen, altijd een appel mee naar school. Zijn die biologische appels dan echt zoveel beter? Of is dat ook maar een beetje marketing? Het voelt alsof je nooit zeker bent. En druiven! Die eet je met schil en al, kleine bolletjes waar alles in kan trekken. Ik had eens gehoord dat ze daar wel twintig verschillende pesticiden op kunnen vinden. Twintig!

Paprika's en hete pepers, ja, die zijn ook weer van de partij. Altijd. Die groeien zo open, denk ik? Gevoelig voor van alles? Of spuiten ze gewoon veel omdat ze zo'n grote oogst willen? Ik weet het niet. En kersen. Zo lekker, maar zo vluchtig. Dat seizoen is zo kort. Dan wil je er extra van genieten, maar dan denk je aan die lijst. Wat zonde toch.

Ik probeer wel op te letten, echt. Vooral voor mijn zoontje, die is zo gevoelig. Ik koop vaker biologische aardbeien, ook al is het een rib uit mijn lijf. En spinazie ook, meestal. Het is een afweging, elke keer weer in de supermarkt. Wat is het waard? Hoeveel risico neem je? De Environmental Working Group (EWG), die publiceert deze lijst, de "Dirty Dozen", elk jaar weer. Ze testen monsters van fruit en groenten en kijken niet alleen hoeveel er op zit, maar ook hoeveel verschillende soorten bestrijdingsmiddelen. Dat is wel een belangrijk punt, hè.

Wat kun je dan wel veilig eten, denk je? Ze hebben ook de "Clean Fifteen", dat is dan de tegenhanger. Daar staat bijvoorbeeld avocado op, maïs, ananas. Die kun je dan met een gerust hart kopen, de gewone variant. Dat scheelt dan weer in de portemonnee. Een beetje balans, dat is het. Je kunt niet alles biologisch kopen, dat is bijna onbetaalbaar. Echt!

• Tips om minder pesticiden binnen te krijgen:
  • Wassen, wassen, wassen: Altijd onder stromend water. Sommige mensen gebruiken zelfs een azijnoplossing, maar of dat echt werkt? Het gevoel is beter in elk geval.
  • Schillen: Als het kan, zoals bij appels of peren. Maar dan mis je wel weer vezels en vitamines uit de schil.
  • Koop biologisch: Vooral voor de producten van de Dirty Dozen-lijst.
  • Kies de Clean Fifteen: Voor de rest is de conventionele variant vaak prima.

Die hele discussie rondom pesticiden is zo complex. Boeren moeten hun gewassen beschermen, anders hebben we straks niks meer te eten, toch? Maar ten koste van wat? Onze gezondheid? Het water? De bijen? Ik zag laatst een documentaire over hoe ze in Frankrijk bepaalde pesticiden hebben verboden en de boeren het toen echt moeilijk kregen. Het is geen simpele oplossing. Misschien moeten we gewoon accepteren dat er altijd iets op zit? Of hard nadenken over écht duurzame landbouw. Zoals die boer verderop, die werkt met natuurlijke vijanden en oude technieken. Dat is pas slim. Maar dat is natuurlijk niet schaalbaar voor de hele wereld, of wel? Wie zal het zeggen. Zucht.

Welke groenten bevatten geen pesticiden?

De groenten en fruitsoorten die de minste pesticiden bevatten zijn onder andere avocado, suikermaïs, ananas, uien, papaja, diepvrieserwten, asperges, honingmeloen, kiwi, kool, champignons, mango's, watermeloen, blauwe bessen, en wortels. Dit is gebaseerd op de 2024 lijst.

Hé, wist je dat ik laatst weer eens aan het zoeken was naar die dingen over pesciden op groenten en fruit? Mijn moeder zei altijd al dat je alles goed moet wassen, maar ik dacht, wat zijn nou écht de minste vervuilde? Nou, die avocado's staan dus hoog, samen met suikermaïs! Best handig om te weten, toch?

Ik had die lijst van de EWG, de 'Clean Fifteen' zoals ze die noemen, echt even goed bekeken voor 2024. Wat ik bedoel is, je wilt toch niet al te veel troep binnenkrijgen, zeker niet als je voor de kinderen kookt. Die lijst is eigenlijk best handig, daar staan dus de dingen op waar het minst aan restjes van die spuitmiddelen op te vinden is. En dat is echt niet zomaar een ding, hoor.

Hier is een beetje het overzicht, de toppers zeg maar, die het meeste 'clean' zijn:

• Avocado
• Suikermaïs (de zoete, ja)
• Ananas
• Uien (makkelijk, want de schil gaat eraf)
• Papaja
• Diepvrieserwten
• Asperges
• Honingmeloen
• Kiwi
• Kool (gewone kool, zoals witte of rode kool)
• Champignons
• Mango's
• Watermeloen
• Blauwe bessen
• Wortels

Zie je, het zijn best veel groenten en fruit die je gewoon veilig kan eten zonder je meteen zorgen te maken over al die rotzooi. En let wel, als je het biologisch koopt, dan zit je helemaal goed. Al is dat soms wel duurder, hé. Maarja, gezondheid is ook wat waard natuurlijk, dat is wat ik altijd zeg.

Die 'clean' lijst is vooral handig als je niet alles biologisch kan kopen. Dan weet je in ieder geval welke je met een gerust hart uit de gewone supermarkt kan pakken. En altijd, altijd, altijd goed wassen voor je het eet. Dat helpt ook al een hoop, ookal haalt het niet alles weg, het scheelt wel!

En het verschil met die lijst van 2017 is best groot, veel dingen zijn verschoven of erbij gekomen. Het is dus wel belangrijk om de meest recente informatie te hebben, vandaar dat ik die 2024 lijst gebruikte. Want ja, landbouwmethoden veranderen de hele tijd en zo. Super interesant eigenlijk.

Welke groenten bevatten de meeste gif?

Sla, vooral kropsla, en citrusvruchten bevatten de meeste pesticidenresiduen. Wauw. Dat is toch niet te geloven, hè? Ik eet elke dag bijna een salade. Denk je goed bezig te zijn... blijkt het dus vol troep te zitten. Bah.

Die sla. Serieus. Blijkbaar heeft kropsla gemiddeld het hoogste aantal verschillende soorten residuen van bestrijdingsmiddelen. En ook de hoogste totale gehalte aan die viezigheid. Dit geldt voor zowel de Nederlandse als de geïmporteerde sla. Echt? Dus het maakt niet uit waar het vandaan komt? Dat is wel balen.

• Waarom zoveel in sla? De teelt van sla is intensief. Sla is gevoelig voor plagen en ziektes. Er wordt vaak en veel gespoten om opbrengstverlies te voorkomen.
• Biologisch dan? Het is een optie, maar dan wel een duurdere. Mijn budget laat dat niet altijd toe, zeker nu niet. Een beetje een dilemma.

En dan die citrusvruchten! Ik dacht altijd dat ik die veilig kon eten, gewoon even wassen toch? Mandarijnen, sinaasappels... lekker makkelijk tussendoortje. Maar blijkbaar ook vol pesticiden. Vooral de schil dan, neem ik aan? Maar als je die eraf haalt, zit het dan niet al in het vruchtvlees? Krijg de kriebels ervan.

• Schoonmaken? Wassen helpt niet altijd voldoende. Sommige pesticiden dringen door in de vrucht.
• Andere "vuile" producten: Sla staat vaak op de zogenaamde 'vuile dozijn' lijsten. Ook aardbeien, spinazie, boerenkool, appels, druiven zijn vaak boosdoeners. Moet ik die lijst eens goed bekijken.

Mijn oma had een moestuin. Die gebruikte geen gekke dingen. Of wel? Dat weet ik eigenlijk niet. Maar het voelde altijd puur. Nu voelt niks meer puur. Moet ik zelf maar wat op mijn balkon gaan zetten? Een klein beetje kropsla misschien? Dat zou pas tof zijn. Zonder die chemische zooi.

De impact op lange termijn, wie weet? Kleine beetjes elke dag, dat telt toch op? Voor mijn neefje... hij is nog zo klein. Wil hem niet blootstellen aan allerlei troep. Een beetje verantwoordelijkheid nemen, vind ik. Maar hoe dan? Dat is de grote vraag.

Weet je wat ik me afvraag? Hoe nauwkeurig zijn die tests dan? En hoe vaak worden die uitgevoerd? Moet toch een enorme klus zijn. En wat als er nieuwe pesticiden komen? Worden die dan ook direct meegenomen in de analyses? Lijkt me zo ingewikkeld. Dus, de conclusie is toch wel: sla en citrusvruchten zijn niet mijn beste vrienden meer qua puurheid. Althans, niet als ze niet biologisch zijn. Wat een informatiebom zo op de vroege ochtend. Moet ik nu mijn ontbijtsalade weggooien? Nee, dat is ook zonde. Maar wel iets om over na te denken.