Wat is de volgende stap op het gebied van cyberbeveiliging?

Wat is volgens u de grootste vooruitgang op het gebied van cyberbeveiliging in het afgelopen decennium?

De grootste vooruitgang is de inzet van AI en machine learning voor dreigingsdetectie.

Echt, AI en machine learning hebben alles veranderd. Vroeger was het een spelletje kat en muis met handtekeningen voor virussen. Nu leert een systeem zelf wat normaal is op een netwerk. Zodra er iets afwijkt, een rare login om 3 uur 's nachts vanuit een ander land, gaat er direct een vlag omhoog.

Dit is geen toekomstmuziek meer. SOAR-platforms (Security Orchestration, Automation, and Response) doen dit al. Ze reageren automatisch op een dreiging, isoleren een apparaat en maken een ticket aan voor een analist. Allemaal zonder dat er iemand wakker voor hoeft te worden.

Dan ineens denk ik aan Zero Trust-architectuur. Wat een concept. Nooit vertrouwen, altijd verifiëren. Het idee dat je veilig bent zodra je 'binnen' het bedrijfsnetwerk bent, is zo hopeloos verouderd. Iedereen en alles wordt continu gecheckt. Mijn neefje werkt in IT, hij had het er laatst nog over.

Is mijn eigen telefoon eigenlijk wel veilig? Alles staat erop, van bankapps tot werkdocumenten. Mobiele beveiliging is echt geen bijzaak meer. Je hele digitale identiteit zit in dat ding. Ik heb laatst overal tweefactorauthenticatie (2FA) voor ingesteld. Moet je gewoon doen, geen discussie.

Kijk maar naar de technieken die nu standaard zijn:

• Biometrische scans: Vingerafdruk en gezichtsherkenning. Simpel en effectief.
• Sandboxing: Apps zitten in hun eigen digitale zandbak en kunnen niet bij de data van andere apps.
• End-to-end encryptie: Berichten op WhatsApp en Signal zijn volledig versleuteld. Niemand kan meelezen.

En dan heb je nog de cloud. Iedereen werkt met AWS, Azure of Google Cloud. Dat vereist een compleet andere aanpak. Je kunt niet zomaar je oude firewall daar neerzetten. Cloud-native security is specifiek ontworpen voor die flexibele, schaalbare omgevingen. Het monitort constant op misconfiguraties, want dat is de grootste fout die mensen maken.

Wat is de grootste vooruitgang op het gebied van cyberbeveiliging in het afgelopen decennium?

Ik zat in de trein, op weg naar huis na een lange werkdag. Het was diep in de avond, ergens voorbij Utrecht, toen mijn telefoon trilde. Een bericht van mijn bank. “Ongebruikelijke activiteit gedetecteerd.” Mijn hart maakte een sprongetje. Ik opende de app, en daar stond het: een transactie die ik absoluut niet herkende. Paniek. Ik zat vast in die trein, met alleen mijn mobiel, en mijn geld stond op het spel. Gelukkig kon ik via de app direct de transactie blokkeren en de kaart tijdelijk deactiveren. Die avond realiseerde ik me hoe kwetsbaar we zijn, en hoe snel alles fout kan gaan.

Die ervaring, al is die al een paar jaar geleden, is voor mij symbool komen te staan voor de verschuiving naar proactieve beveiliging. Vroeger dacht je pas aan beveiliging als er al iets mis was, zoals ik toen in die trein. Nu, met de enorme hoeveelheid data en de razendsnelle veranderingen, is kunstmatige intelligentie (AI) echt een gamechanger. Het is niet meer alleen reageren op dreigingen, maar ze voorspellen en voorkomen.

Denk aan die algoritmes die patronen herkennen die voor een mens onzichtbaar blijven. Ze zien afwijkingen in het gedrag van gebruikers, detecteren verdachte netwerkactiviteiten voordat er schade is. Het is alsof er een hyperintelligente bewaker constant meekijkt, en dat is een enorme stap vooruit. Dit is niet de beveiliging van vroeger, die gebaseerd was op vaste regels en bekende virusdefinities. Dit is dynamisch, lerend en continu evoluerend.

En laten we het niet vergeten: we leven in een wereld waarin bijna alles mobiel is. Van bankzaken tot werk, alles gaat via die kleine schermen in onze zak. De toenemende focus op mobiele beveiliging is dus ook een gigantische sprong. Apps worden veiliger, besturingssystemen krijgen betere beschermingsmechanismen, en er is meer aandacht voor hoe we onze mobiele apparaten gebruiken. Vroeger dacht je daar niet zo bij na, maar nu is het een essentieel onderdeel van de totale cyberverdediging.

Dus, als ik kijk naar die treinrit, en de jaren daarna, dan zijn het die twee dingen die er voor mij uittoren:

• De opkomst van AI in het voorspellen en voorkomen van cyberdreigingen.
• De cruciale aandacht voor de beveiliging van mobiele apparaten.

Deze ontwikkelingen hebben ervoor gezorgd dat we niet langer alleen maar achter de feiten aanlopen, maar dat we de aanval op de aanvaller kunnen inzetten. Dat geeft een veel veiliger gevoel, ook al weet je dat het nooit 100% waterdicht zal zijn. Maar we komen wel steeds dichterbij.