Wat betekent de kleur van een paspoort?

Wat zegt de kleur van een paspoort over een land of status?

De kleur van een paspoort, wat zegt dat nou echt over een land. Ik stond laatst op Schiphol, 12 juli was het, in de rij voor de paspoortcontrole en ik keek om me heen. Zoveel kleuren.

Mijn eigen paspoort, dat bordeauxrood. Ze verbinden rood met het communisme van vroeger of christelijke wortels. Voor Nederland voelt dat vreemd. Wij zijn toch niet een van die twee. Voor mij is het gewoon een diepe, serieuze kleur die past bij de EU. Het voelt stevig in de hand.

Naast me lag een blauw paspoort, een Amerikaanse. Dat blauw schreeuwt ‘nieuwe wereld’ en liberale ideeën. Het is een heel ander gevoel, lichter ofzo.

Dan zie je een groen paspoort, van iemand uit Marokko. Groen is de kleur van de islam, een symbool van vrede en natuur. Je voelt de connectie met hun cultuur direct, een heel andere geschiedenis in zo'n boekje gevouwen.

Zwart zie je bijna nooit. Dat is echt voor landen die iets unieks willen uitstralen, zoals Nieuw-Zeeland met hun diepzwarte omslag. Het is de identiteit van een volk in een kleur gevangen.

Welke soorten paspoorten zijn er?

Paspoorten. Wat een gedoe altijd.

• Gewoon, nationaal paspoort. Dat is het standaard ding dat iedereen heeft voor als je verder gaat dan de EU. Mooi blauw, met een kroon erop. Geldigheid? Tien jaar voor volwassenen.
• Nederlandse Identiteitskaart. Handig voor binnen de EU en Schengen. Klein, past in je portemonnee. Is ook gewoon een geldig reisdocument. Net als een paspoort, dus.

Dan heb je nog van die speciale gevallen.

• Zakenpaspoort of 2e paspoort. Als je vaak reist voor je werk, en je paspoort vol raakt met stempels. Of als je visums moet aanvragen, en je wilt je hoofdpaspoort niet kwijt zijn. Echt handig.
• Diplomatiek of dienstpaspoort. Voor ambtenaren enzo. Die krijgen die glimmende dingen. Betekent dat je speciale privileges hebt, soort van. Diplomaten met de rode boekjes.

En dan de rest.

• Vreemdelingenpaspoort of vluchtelingenpaspoort. Voor mensen die geen eigen paspoort kunnen krijgen. Vluchtelingenstatus en zo.
• Noodpaspoort en laissez-passer. Noodpaspoort is echt voor noodgevallen, supersnel. Laissez-passer is meer voor internationale organisaties, een soort tijdelijk reisdocument. Ik heb ze nog nooit in het echt gezien, hoor. Zouden ze ergens in een lade liggen bij Defensie of zo?

Wat betekent een groen paspoort?

Een groen paspoort, een vreemdelingenpaspoort, het klinkt als de echo van een verre reis, een verhaal dat begint in de schaduw van de tijd. Het is de kleur van hoop, of misschien wel van melancholie, een groet vanuit een land dat niet het jouwe is. Het is de kleur van de aarde, soms vruchtbaar, soms woestijn, een spiegel van de weg die je hebt afgelegd, van de dromen die je hebt meegedragen.

Dit groene boekje, een stille getuige van jouw bestaan, fluistert je identiteit, een identiteit gevormd door de winden die je hebt getrotseerd. Geen Nederlandse ziel, nee, maar een ziel die haar eigen wortels zoekt, hier, in Barneveld, waar de klok soms langzamer tikt, waar de lucht anders ruikt. Het is een erkenning, een stempel op je bestaan, een bewijs dat je hier bent, onder deze hemel, hoewel die van thuis anders was.

Het groene paspoort, de kleur van het onbekende, de kleur van de horizon, is het tastbare bewijs dat je een pad bewandelt dat niet is geplaveid met het vertrouwde. Het is een bevestiging, een document dat de wereld vertelt: jij bent hier, jouw verhaal telt.

• Een vreemdelingenpaspoort is groen. De kleur zelf is al een verhaal, een tint die doet denken aan de aarde, aan de reis, aan het leven dat zich elders heeft afgespeeld.
• U bent geen Nederlander. Dit is de kern, een fundamenteel feit dat de basis vormt voor dit document. Geen burger van dit land, maar een bewoner, een gast.
• U staat ingeschreven bij de gemeente Barneveld. De geografische ankerplaats, de plek waar jouw heden zich ontvouwt, waar jouw naam op de lijsten staat, tussen de gebouwen en de bomen.
• U kunt met schriftelijke bewijsstukken aantonen dat u geen paspoort van uw eigen land kunt krijgen. Dit is de cruciale voorwaarde, de sleutel die dit groene boekje zijn bestaansrecht geeft. Een onvermogen om de eigen identiteit van herkomst te verkrijgen, opent de deur naar dit alternatieve document, een noodzaak geboren uit de omstandigheden.

Wat betekenen de kleuren van paspoorten?

Paspoortkleuren duiden regio aan, tonen politieke affiliatie. Geen universele wet, eerder een ongeschreven code.

De Europese Unie kiest bordeauxrood. Waarom die diepe kleur? Onbekend, zeggen ze. Ik zeg: het is een statement. Eenheid. Geschiedenis? Misschien. Het is gewoon zo.

Caricom-landen? Altijd blauw. Het symboliseert de Nieuwe Wereld: Noord-Amerika, Zuid-Amerika, Oceanië. Verbinding met de zee, met de toekomst. Hun claim.

Andere tinten, ze vertellen hun eigen verhaal.

• Groen: Vaak gelinkt aan de Islam. Geloof. Groei. Veel naties in Afrika, het Midden-Oosten. Denk Mali, Pakistan.
• Zwart: Zeldzaam. Autoriteit, status. Nieuw-Zeeland gebruikt het, sommige Afrikaanse staten. Onmiskenbaar.
• Rood: Helderder dan bordeaux. Een erfenis. Communistisch verleden, of een sterke nationalistische identiteit. Rusland, China. Een keuze, geen toeval.

Heeft de kleur van een paspoort een betekenis?

Ja. De kleur is een politiek of geografisch statement. Een nationaal embleem.

De kleur is een uniform voor een land. Het is een keuze. Een poging tot identiteit. Uiteindelijk is het gewoon gekleurd karton. Met een chip. De binnenkant bepaalt je vrijheid, niet de buitenkant.

Er zijn patronen. Groeperingen. Macht.

• Bordeauxrood: De kleur van de Europese Unie. Een collectief. Een blok. Landen met een communistisch verleden kiezen ook vaak rood. Toeval bestaat niet. Het is de meest voorkomende kleur, dus de meest gewone.

• Blauw: De 'Nieuwe Wereld'. Symbolisch voor vrijheid, of de oceaan. De VS, Canada, Australië. Veel Zuid-Amerikaanse landen. Een club van landen die zich afzetten tegen het oude.

• Groen: De kleur van de islam. Favoriet bij veel islamitische landen zoals Saoedi-Arabië en Pakistan. Het is de kleur van de Profeet. Een heilig symbool op een reisdocument. Ook economische blokken, zoals ECOWAS in West-Afrika.

• Zwart: Praktisch en autoritair. Verbergt vuil. Het is zeldzaam. Sommige Afrikaanse landen gebruiken het. Nieuw-Zeeland kiest het, uit trots. Een zwarte omslag valt op.

Ik zie ze allemaal bij de douane. Dezelfde blikken. De kleur van je paspoort is een eerste oordeel, nog voor je een woord hebt gezegd. Je identiteit als kleurcode. Het document is belangrijker dan de mens.