Wat is 1e wereldtaal?

De Mythe van de "Eerste Wereldtaal"

De term "eerste wereldtaal" suggereert een soort officiële ranglijst van talen, gebaseerd op een universeel geaccepteerde maatstaf. Zo'n ranglijst bestaat echter niet. Wat wel bestaat, zijn verschillende manieren om talen te rangschikken, bijvoorbeeld op basis van aantal moedertaalsprekers, totaal aantal sprekers (inclusief tweede-taalsprekers), geografische verspreiding, economische invloed of gebruik in internationale organisaties. Afhankelijk van welke criteria je gebruikt, kom je tot een andere "toptaal".

De bewering in de prompt, dat Mandarijn de op één na meest gesproken taal ter wereld is met meer dan 1,1 miljard sprekers, klopt weliswaar, maar vereist nuance. Het gaat hier om het totale aantal sprekers, inclusief een enorm aantal mensen voor wie Mandarijn een tweede taal is. Kijken we enkel naar het aantal moedertaalsprekers, dan staat Mandarijn weliswaar bovenaan, maar wordt Engels een geduchte concurrent voor de titel van "meest gesproken taal".

De dominantie van Engels in de wetenschap, technologie, internationale handel, diplomatie en de entertainmentindustrie is onmiskenbaar. Dit zorgt ervoor dat Engels door enorm veel mensen als tweede taal wordt geleerd en gebruikt, wat de positie van Engels als wereldtaal versterkt, ook al heeft het minder moedertaalsprekers dan Mandarijn.

Dus, wat is dan dé eerste wereldtaal? Het antwoord is: dat hangt ervan af wat je belangrijk vindt. Er is geen objectieve, universele "eerste wereldtaal". Zowel Mandarijn als Engels, en in mindere mate Spaans, Arabisch, Hindi en Frans, kunnen claimen een belangrijke wereldtaal te zijn, elk met hun eigen sterke punten en invloedssferen. Het is dan ook relevanter om te spreken over wereldtalen in het meervoud, en de specifieke context te benoemen waarin een taal dominant is. In de wetenschap is dat bijvoorbeeld Engels, terwijl Mandarijn binnen China uiteraard de belangrijkste taal is.

In plaats van te zoeken naar dé eerste wereldtaal, is het interessanter om de dynamiek tussen talen te bestuderen en te erkennen dat meertaligheid en interculturele communicatie steeds belangrijker worden in onze globaliserende wereld.