Hoeveel studenten hebben een lening?

De paradox van de studentenkredieten: minder consumptieleningen, meer studieleningen

De Nederlandse jongerenmarkt laat een opvallende trend zien: terwijl het aantal jongvolwassenen met een consumptief krediet de afgelopen jaren significant is gedaald, stijgt het aantal studenten met een studielening. Dit schetst een complex beeld van de financiële situatie van studenten en jongeren in Nederland.

Tussen 2019 en 2023 daalde het aantal jongvolwassenen met een consumptief krediet – denk aan persoonlijke leningen voor bijvoorbeeld een auto of elektronica – van ruim 339.000 naar 199.000. Deze forse daling suggereert een grotere voorzichtigheid bij aankopen op krediet, mogelijk ingegeven door economische onzekerheid of een veranderde consumentengedrag. Jongeren lijken minder snel geneigd te zijn om schulden te maken voor niet-essentiële uitgaven.

Tegelijkertijd zien we een tegenovergestelde trend bij studieleningen. Hoewel precieze cijfers over het aantal studenten met een studielening lastig te achterhalen zijn en sterk afhankelijk zijn van de definitie (bijvoorbeeld inclusief of exclusief aanvullende leningen), wijst de toename van het totale uitstaande bedrag aan studieleningen onmiskenbaar op een stijging van het aantal studenten dat gebruik maakt van deze faciliteit. Deze groei is waarschijnlijk te verklaren door verschillende factoren.

Ten eerste stijgt de studieduur, wat leidt tot een langere periode waarin studenten afhankelijk zijn van financiële ondersteuning. Ten tweede stijgen de studiekosten, waardoor steeds meer studenten genoodzaakt zijn een studielening af te sluiten om hun opleiding te financieren. De combinatie van stijgende kosten en een langer durende studieperiode maakt het voor veel studenten onmogelijk om hun studie volledig uit eigen middelen te bekostigen.

De paradox van deze twee trends – minder consumptie op krediet, maar meer studieleningen – roept vragen op. Signaleert dit een verschuiving in de prioriteiten van jongeren? Worden essentiële uitgaven, zoals een opleiding, boven niet-essentiële uitgaven gesteld? Of wijst het op een toenemende financiële druk op studenten, waardoor zij gedwongen worden om steeds meer schulden te maken voor het bekostigen van hun opleiding?

Verder onderzoek is nodig om deze vragen te beantwoorden en een completer beeld te krijgen van de financiële gezondheid van studenten en jongvolwassenen in Nederland. Het is essentieel om in kaart te brengen wat de langetermijneffecten zijn van de stijgende studieleningen op de economische toekomst van deze generatie. Zijn ze voldoende voorbereid op het afbetalen van deze schulden na hun studie? En welke ondersteuning is er nodig om ze hierbij te helpen? Deze vragen verdienen de volle aandacht van beleidsmakers en onderwijsinstellingen.