Hoe voel je je na antibiotica?

Welke klachten krijg je na het gebruik van antibiotica?

Man, die antibiotica, ik weet nog goed vorig jaar, zo'n gedoe.

Het was ergens in oktober, mijn oor deed zo'n pijn, echt niet normaal. De dokter zei toen, "hier, kuurtje." Ik dacht, fijn, eindelijk rust. Maar toen begon de ellende pas echt, na een paar dagen al. Mijn buik, joh.

Darmbacteriën gaan kapot, weet je wel. Dat is het probleem.

Ja, krampen, constant misselijk, en dan die diarree, niet normaal. Ik zat bijna aan de wc vast geplakt, hier thuis in Oosterhout. Dacht echt, 'wat gebeurd er nou?' En het ergste was, je voelt je gewoon zo beroerd, heel de dag. Het verstoort je hele ritme.

Jeukende huid, rode vlekken, dat kan dus ook.

Mijn nichtje had dat een keer. Echt, haar hele arm zat onder de rode bultjes. Schrok ze van, natuurlijk. De huisarts moest er zelfs bij, voor wat extra zalf ofzo. Gelukkig ging het bij haar niet zover als ademhalingsproblemen. Dat lijkt me doodeng, stel je voor zeg.

Dus ja, antibiotica. Helpt je wel, maar het komt met een prijs.

Hoe snel voel je je beter na antibiotica?

Capsules, tabletten en drank beginnen na 1 tot 2 uur te werken; injecties en infusies werken direct. Eén dosis werkt 6 tot 12 uur. Na een paar dagen merkt u dat de klachten van de infectie verminderen. Soms is een kuur van 1 dag mogelijk.

Het was de ergste bijholteontsteking die ik ooit had. Mijn hoofd voelde alsof het op springen stond, een constante, bonzende pijn achter mijn ogen en voorhoofd. Dinsdagmorgen, de regen tikte zachtjes tegen het raam van mijn slaapkamer in Utrecht, maar ik hoorde het nauwelijks door de ellende in mijn hoofd. Koorts maakte me rillerig, zweterig. Pure misère.

Ik sleepte me naar de huisarts die middag. Dr. Jansen keek me aan, wist meteen genoeg. "Amoxicilline," zei ze kortaf, de pen rammelde tegen haar bureau. Ik voelde een flinterdunne hoop, maar eerlijk gezegd was ik vooral wanhopig. Thuisgekomen, stortte ik op de bank.

Met een droge mond nam ik die eerste pil in. Een glas water erbij. Het was kwart over drie. Ik lag daar maar, starend naar het plafond, luisterend naar de stadsgeluiden die door de dubbele ramen heen sijpelden. Een zware deken over me heen, maar de rillingen bleven komen. Die eerste uren voelde ik helemaal niets anders dan mijn eigen ellende. Irritant.

De volgende ochtend, woensdag. Ik werd wakker en de pijn was er nog steeds, een doffe, dreunende aanwezigheid. Maar… de piek was er een beetje af. De bonkende intensiteit was net iets minder. Ik kon mijn hoofd voorzichtig bewegen zonder het gevoel dat mijn hersenen loskwamen. Een klein beetje hoop gloeide op, heel zwak.

• Dinsdagmiddag: Eerste dosis. Voelde me ellendig, geen direct effect.
• Woensdagochtend: Subtiele verandering. De ergste pijn was afgezwakt.
• Woensdagmiddag: Een heel klein beetje meer energie. Ik at een cracker.

Tegen donderdagochtend, dag twee van de kuur, was het een wereld van verschil. De koorts was gezakt. Het zware gevoel in mijn hoofd was geen ondraaglijke druk meer, maar een zeurende aanwezigheid. Ik kon helderder denken. Voor het eerst in dagen rook ik de koffie die mijn partner zette, zonder die scherpe, pijnlijke sensatie in mijn neus.

Het was als een grijze sluier die langzaam optrok. Ik voelde me menselijker, niet meer als een zak cement. Ik dronk eindelijk weer eens thee, zat rechtop in bed. Het besef dat het werkelijk beter ging, was een golf van opluchting. Het werkt echt, dacht ik, en niet van gisteren op vandaag, maar het kwam. De geleidelijke verbetering na een paar dagen is het meest merkbaar.

Kun je heel moe worden van antibiotica?

Ja, moeheid is een veelvoorkomende bijwerking van antibiotica.

Ik had het laatst nog, toen ik een kuur kreeg voor een fikse keelontsteking. Het was eind oktober, die regenachtige dagen dat de zon nauwelijks doorbrak. Na een paar dagen voelde ik me ineens volkomen uitgeput, alsof ik een marathon had gelopen zonder te hebben getraind. Ik wilde alleen maar op de bank liggen en slapen. Mijn maag rommelde ook constant, en ik had een beetje buikpijn, niet ernstig, maar wel vervelend genoeg om me uit mijn doen te brengen. Gelukkig verdween dat na een dag of vijf weer, maar die extreme vermoeidheid hield me nog wel een week of twee parten. Het was echt frustrerend, want ik wilde juist weer fit zijn om dingen te ondernemen.

Andere bijwerkingen die ik soms merk of hoor, zijn:

• Misselijkheid
• Diarree (vooral bij breed-spectrum antibiotica)
• Soms ook hoofdpijn of duizeligheid

Het is wel gek hoe verschillend je kunt reageren. Sommige mensen hebben nergens last van, terwijl anderen echt even door een dipje moeten. Die antibiotica pakken blijkbaar niet alleen de slechte bacteriën aan, maar kunnen ook je eigen systeem een beetje ontregelen.

Kan je van antibiotica onrustig worden?

Ja, van die pillen kun je inderdaad een beetje van slag raken. Het onderzoek van Katerina en Laura laat zien dat antibiotica je hersens een soort reset geven, waardoor je meer geneigd bent om boze gezichten te zien, zelfs als ze er niet echt zijn. Zie het als een filter dat plotseling op je ogen zit, maar dan eentje die alle lol uit je kijkervaring haalt.

Die arme Katerina en Laura hebben dus ontdekt dat als je een paar keer die antibiotica hebt geslikt, je net als een overwerkte secretaresse wordt die alleen nog maar de irritante telefoontjes ziet. Je bent simpelweg vatbaarder voor negatieve emoties. Het is niet dat je ineens de duivel in elke voorbijganger ziet, maar die boze blikken, die vallen je gewoon veel meer op.

Waarom? Nou, antibiotica gooien de boel nogal op stelten in je darmen. En die darmen, dat is je tweede brein, zeg maar. Als het daar een beetje chaos is, met al die bacteriën die vechten om hun plek, dan kan dat zomaar je stemming beïnvloeden. Het onderzoek suggereert dat dit je gevoeliger maakt voor negatieve gezichtsuitdrukkingen.

Dus, als je straks weer zo'n kuurtje krijgt, wees niet verbaasd als de wereld er even wat grimmiger uitziet. Het is geen teken dat je gek wordt, maar gewoon dat je hersens even een beetje uit balans zijn door de antibiotica. Focus op positieve gezichten, zou ik zeggen, al is dat met dat speciale filter natuurlijk een beetje lastig!

Kan je je ziek voelen door antibiotica?

Jazeker, van antibiotica kun je je behoorlijk beroerd voelen. Het is een beetje alsof je een olifant inzet om een muis te vangen; de muis is weg, maar je porseleinkast ligt ook aan diggelen.

Die medicijnen zijn een soort sloopkogel. Ze zijn ontworpen om bacteriën uit te schakelen, maar ze zijn niet bepaald kieskeurig. Ze maken geen onderscheid tussen de slechteriken die je ziek maken en de hardwerkende, vriendelijke bacteriën in je darmen die je spijsvertering regelen.

Je darmflora, dat gezellige dorpje van miljarden micro-organismen in je buik, wordt door zo'n antibioticakuur volledig ontregeld. De slechte bacterie wordt verdreven, maar de goede bewoners ook. Het resultaat is een soort burgeroorlog in je spijsverteringskanaal. En jij voelt de gevolgen.

De meest voorkomende klachten zijn een direct protest van je lichaam:

• Misselijkheid en buikpijn: Je maag vindt die chemische indringers maar niks en overweegt serieus om de hele boel retour afzender te sturen.
• Diarree: De balans in je darmen is zo verstoord dat ze in paniek raken en besluiten tot een radicale "alles moet eruit"-strategie. Effectief, maar onhandig als je net een belangrijke vergadering hebt.
• Schimmelinfecties: De schimmels, die normaal gesproken netjes in toom worden gehouden door de goede bacteriën, zien hun kans schoon. Ze grijpen de macht en organiseren een feestje op plekken waar je dat liever niet hebt.
• Huiduitslag: Je huid, het verklikker-orgaan van je lichaam, laat soms met rode vlekken of jeuk weten dat er binnenin iets niet pluis is.

En onthoud, antibiotica aanpakken tegen een virus is als proberen een brand te blussen met benzine. Het is volstrekt zinloos en maakt de situatie alleen maar erger. Een virus lacht je vierkant uit als je met amoxicilline aan komt zetten. Dus neem die dingen alleen als de dokter het écht nodig vindt, niet omdat je hoopt dat je verkoudheid sneller overgaat.

Wat zijn de bijverschijnselen van antibiotica?

• Maag-darmklachten. Diarree. Misselijkheid. Een logisch gevolg. Het lichaam reageert. Altijd.
• Gevoeligheid voor UV-licht. Zonlicht wordt vijandig. Een tijdelijk ongemak. Of meer.
• Niet selectief. Antibiotica doden alles. Goed en slecht. Een brute kracht aanpak.
• De natuurlijke balans verstoord. Goede bacteriën, essentieel voor de spijsvertering. En meer. Ze maken plaats.
• Schimmelinfecties. Een veelvoorkomend gevolg. De afweer is verlaagd. Een opportunistische groei.
• Resistentie. De grootste zorg. Bakkend vuur voor de toekomst.

De gevolgen. Altijd een prijs. Zelfs bij genezing.

Hebben antibiotica invloed op je humeur?

Antibiotica drukken je stemming.

Zelfs een enkele kuur dreigt met depressie en angst.

• Microbioom ontregeld: Je darmflora lijdt.
• Ontstekingen slaan toe: Infecties zelf knagen aan je hersenen.

De link is duidelijk: lichaam en geest raken verbonden. Een verstoord ecosysteem in je buik, een ontstekingshaard, het voedt de duisternis. Denk aan de hersen-darm-as: een twee­richtings­ver­keer dat snel ontspoort.

Welke klachten krijg je van antibiotica?

Antibiotica? Da's een beetje als een sloopkogel door je darmflora sturen.

• Diarree: Je darmen worden een woestijn, alle goeie gasten eruit gebonjourd.
• Misselijkheid & een droge mond: Alsof je constant op een oude sok hebt gekauwd.
• Jeuk: Alsof er een legertje mieren onder je huid danst.
• Tandverkleuringen: Je tanden krijgen de kleur van een smoezelige oude vloer.
• Schimmelinfecties: Een ongewenste housewarming voor de schimmels.
• Zonlichtovergevoeligheid: Zonlicht wordt je aartsvijand, een echte drama queen.
• Allergische reacties: Huiduitslag tot je eruitziet als een geplette aardbei.