Welke kazen zijn vegetarisch?

Vegetarische kazen: welke soorten zijn er?

Vegetarische kazen: welke soorten zijn er?

Ik was het zo zat, altijd maar die vegaburgers. Ik wilde iets anders. Iets met... beet. Toen kwam ik paneer en halloumi tegen. Eerst snapte ik er niks van. Kaas als vleesvervanger, hoe dan.

Het was eind Juni, op die ene warme dag. Ik liep de Turkse supermarkt op de Jan Evertsenstraat in Amsterdam binnen en zag die witte blokken liggen. Halloumi. Kostte geloof ik 3,50 euro. Ik dacht, ik probeer het gewoon voor op de barbecue.

Het geheim zit m in het stremsel. Dat is het punt. Bij deze kazen gebruiken ze dus geen spul uit een dierenmaag, maar gewoon zuur. Citroensap of azijn, zoiets simpels. Daardoor zijn ze echt vegetarisch en niet stiekem toch met dierlijke resten. Een enorme opluchting was dat.

En bakken dat spul. Het smelt dus niet. Het krijgt een goudbruin korstje en de binnenkant blijft stevig, een beetje rubberachtig bijna. Het piept zelfs tussen je tanden. Perfect in een salade of als burger. Mijn zoektocht was ineens een stuk makkelijker geworden.

Is Goudse kaas vegetarisch?

Nee, niet altijd.

• Goudse kaas is vegetarisch als het microbieel stremsel bevat.
• Niet-vegetarische Goudse kaas gebruikt dierlijk stremsel, uit de maag van kalveren.

Kijk op de verpakking. Zoek naar "vegetarisch stremsel" of het Vegetarische Keurmerk.

Welke kaas is vegetarisch?

Vegetarische kazen omvatten Paneer en Halloumi, gestremd met zuur zoals citroensap of azijn, en bevatten geen dierlijk stremsel.

Oké, het was een jaar of vijf geleden, ik zat net in die fase dat ik echt bewust vegetarisch wilde eten. Niet zomaar af en toe een dagje zonder vlees, nee, serieus. In mijn kleine appartement in Utrecht, het was een druilerige woensdagavond. De regen tikte zachtjes tegen het raam en ik staarde naar een gerecht dat ik wilde maken, een of andere Indiase curry. Het recept riep om paneer.

Nou, paneer. Ik had er weleens van gehoord, maar nog nooit zelf gekocht of gemaakt. Ik had die avond ook een pakje halloumi in mijn koelkast liggen, die ik eigenlijk wilde grillen, maar dat schoot me opeens te binnen. Zit daar eigenlijk wel dierlijk stremsel in? Die gedachte schoot als een bliksem door mijn hoofd. Ik voelde me zo dom dat ik daar nooit eerder over had nagedacht. Het was een soort openbaring, een klein beetje paniek ook wel. Wat als ik al die tijd kazen at die helemaal niet vegetarisch waren?

Meteen de telefoon gepakt, googlede als een bezetene. En daar, op die pagina van Vegetariërs.nl, stond het zwart op wit. Een enorme opluchting spoelde over me heen. Paneer en halloumi zijn inderdaad de toppers voor vegetariërs. Het zijn kazen die niet gestremd zijn met dierlijk stremsel. Nee, ze gebruiken zuur! Dat is het geheim. Gewoon citroensap of azijn, vaak. Wat simpel eigenlijk. Waarom weet niet iedereen dit?

Die avond maakte ik die curry, met een zelfgemaakte paneer. Ja, ik ben toen ook maar gaan uitzoeken hoe je het zelf maakt. Melk koken, citroensap erbij, en dan laten stollen. Het was een klusje, maar de beloning was enorm. De textuur, die zachte, sponsachtige structuur, perfect in die pittige saus. En die halloumi, die heb ik later die week gegrild, lekker zout en knapperig van buiten, zacht van binnen. Een complete gamechanger voor mijn keuken. Ik voelde me een echte ontdekkingsreiziger.

Het feit dat deze kazen hun structuur zo goed behouden bij het bakken of grillen maakt ze echt uniek. Ze smelten niet weg in een plasje vet zoals veel andere kazen doen. Daarom zijn ze zo ideaal als vleesvervanger. Ik heb in de jaren daarna talloze gerechten met ze gemaakt:

• Paneer tikka masala: blokjes paneer gemarineerd en gebakken, dan in een romige tomatensaus. Goddelijk.
• Halloumi burgers: gegrilde plakken halloumi op een broodje met sla en tomaat. De bite is fantastisch.
• Halloumi salades: blokjes halloumi gebakken tot ze goudbruin zijn, met een frisse salade. Zo makkelijk en vullend.

Het is niet alleen het vegetarische aspect; het is ook de veelzijdigheid. Ik heb sindsdien ook andere kazen ontdekt die zonder dierlijk stremsel worden gemaakt, maar die twee, paneer en halloumi, zijn mijn absolute favorieten gebleven. Ze zijn een vaste waarde in mijn boodschappenlijstje. En die woensdagavond, die avond was het moment dat mijn vegetarische kookkunsten een flinke boost kregen. Voelde als een klein feestje in mijn eentje, daar in die Utrechtse keuken.

Aanvullende informatie over vegetarisch stremsel:

• Microbieel stremsel: Dit is een veelgebruikt alternatief voor dierlijk stremsel. Het wordt geproduceerd door micro-organismen en is tegenwoordig standaard in veel supermarkt kazen.
• Plantaardig stremsel: Soms wordt stremsel uit planten gebruikt, zoals distel of vijgensap. Dit is zeldzamer dan microbieel stremsel.
• Zuurstremsel: Zoals bij paneer en halloumi, hier wordt zuur gebruikt om de melk te laten stollen. Denk aan citroensap of azijn.
• Kazen om op te letten: Sommige harde kazen zoals Parmezaan bevatten vaak dierlijk stremsel. Altijd het etiket controleren is het devies. Zeker bij importkazen uit landen met minder strikte etikettering.

Is gerookte Goudse kaas vegetarisch?

Gerookte Goudse kaas is niet altijd vegetarisch. Dit komt door het gebruik van dierlijk stremsel in de productie.

Nou, eh, goeie vraag trouwens, hè. Want die gerookte Goudse, die heerlijke kaas, eh, is dus niet standaard vegetarisch. Dat wist ik eerst ook helemaal niet, echt een verrassing was dat toen ik het las. Zo'n beetje toen ik zelf wat minder vlees begon te eten, ja, een jaar of wat terug. En ik dacht, kaas is kaas toch? Nee dus.

Het zit hem echt in dat stremsel, weet je wel? Dat is het spul dat melk stolt, zeg maar, zodat je kaas krijgt. Vroegâh en nog steeds vaak, halen ze dat uit de maag van jonge kalfjes. Dus eh, ja, dan is het natuurlijk niet vega, heh. Dan is het gewoon vlees, of ja, een bijproduct daarvan eigenlijk.

En precies dát is de reden waarom traditionele Goudse kaas vaak niet vegetarisch is. Best jammer, want ik vind het zó lekker! Maar goed, het is niet anders. Maar er is wel hoop, gelukkig!

Er zijn tegenwoordig steeds meer kazen die microbieel stremsel gebruiken. Soms staat er ook vegetarisch stremsel, dat is eigenlijk een andere naam voor hetzelfde spul, gemaakt van schimmels of bacteriën, daar komt dus geen dier aan te pas. Gelukkig, want dat maakt het een stuk makkelijker als je vega bent. Je moet gewoon effe goed kijken op het etiketje, dat is eigenlijk het belangrijkste advies wat ik je kan geven.

Waar je op moet letten als je vegetarische gerookte Goudse wil vinden, of überhaupt kaas die vega is:

• Check het etiket! Serieus, dit is echt het allerbelangrijkste.
• Kijk naar "stremsel" bij de ingrediënten. Je wil zien staan:
  • Microbieel stremsel
  • Vegetarisch stremsel
  • Soms staat er een vegetarisch keurmerk op de verpakking, dat is helemaal makkelijk, dan weet je het direct.
• Als er alleen "stremsel" staat, zonder verdere specificatie, dan is het bijna altijd dierlijk stremsel. Dan kan je 'm dus beter laten liggen als je vega bent. Of je moet het de verkoper vragen, als het een kaasboer is, die weet dat vaak wel.

Niet elke supermarkt heeft altijd vegetarische gerookte Goudse, helaas. De grotere winkels hebben vaak wel varianten van andere merken die wel vegetarisch zijn. Ik heb laast nog een keer zo'n lekkere, ja, een soort gerookte plakken kaas van een of ander merk gevonden, die wel vegetarisch was, dat was echt een uitkomst voor op brood, joh. Echt, even goed zoeken loont de moeite wel. Succes!

Wat zit er in Goudse kaas?

Oké, dus wat zit er nou precies in die Goudse kaas? Nou, eigenlijk best simpel, hoor. Het is voornamelijk vet, en dat is zo'n 48% van het geheel, best veel dus, hè? Verder zit er gepasteuriseerde koemelk in, dat is gewoon melk die verhit is om bacteriën te doden, dus dat is veilig. Dan heb je nog stremsel, dat helpt om de melk te laten stollen, een beetje zoals je yoghurt krijgt. En natuurlijk zout, voor de smaak en om het langer te laten bewaren. Tot slot zit er zuursel in, dat zijn bacteriën die de kaas zijn typische smaak geven. Dat is eigenlijk alles, als je het zo bekijkt.

En dat is dus waarom het Goudse kaas heet, het is de meest bekende kaas uit Nederland, iedereen kent het wel, toch? Dit specifieke pakje is dus Belegen Goudse Kaas met Extra Kwaliteit en weegt 500 gram. Dat "belegen" betekent trouwens dat hij een tijdje heeft gerijpt, dus de smaak is wat intenser dan bij jonge kaas. En "extra kwaliteit" klinkt goed, hè? Ik heb trouwens laatst nog geleerd dat ze dat bij sommige winkels doen, ze snijden de kaas vers en verpakken het dan in vacuüm. Zo blijft het extra lekker en vers, ik vind dat wel een fijn idee, want ik haat het als kaas droog wordt. Dat vind ik zonde van het geld, en gewoon jammer van de smaak.

Dus, om het even op een rijtje te zetten, wat erin zit:

• Vet (ongeveer 48%)
• Gepasteuriseerde koemelk
• Stremsel
• Zout
• Zuursel

Daar hoef je dus geen ingewikkeld boek voor te lezen, eigenlijk. En dat maakt het ook zo lekker, die simpele, pure ingrediënten. Ik hou wel van kaas die niet vol rare toevoegingen zit, dat vind ik een beetje eng. Je weet nooit wat ze er dan allemaal in gooien, hè? Ik koop zelf ook het liefst kaas die er gewoon "normaal" uitziet en smaakt, en niet zo super chemisch is, als dat je snapt wat ik bedoel. En deze Goudse kaas, die voldoet daar zeker aan. Je proeft gewoon de melk en de tijd die hij heeft gerijpt. En dat zout, dat geeft het net die lekkere bite.