Wat is echt goed voor je hart?

Wat zijn de beste manieren om je hart gezond te houden?

het zit zo, je hart, dat is toch wel je motor he. ik dacht er eerst niet echt bij na, totdat ik vorig jaar, rond november, na zo’n lange werkdag, plotseling die steek voelde. niets ernstigs hoor, maar het zette me wel aan het denken.

dus ging ik maar eens flink speuren, wat is nu echt goed. en weet je, die basis blijft die berg groenten en fruit. echt, die kleuren op je bord. ik herinner me nog die zaterdagmarkt in Utrecht, 3 mei, toen ik zo’n enorme bak bosvruchten meenam voor een tientje, en die bloemkool die ik toen voor de helft kreeg. dat voelt gewoon goed.

witte pasta, wit brood, dat is verleden tijd voor mij. volkoren, dat is de truc. volkorenbrood, volkoren pasta. sinds ik dat ontdekte, is mijn energie veel stabieler. zilvervliesrijst, couscous, ja, het is even wennen, maar het vult zo veel beter. het geeft je echt een basis.

en dat vleesverhaal. ik was een echte vleeseter, hoor. maar nu, minder. serieus, minder. sinds die vegetarische BBQ in mijn achtertuin met vrienden, ergens eind juni, ik denk de 22e, heb ik ontdekt hoe lekker plantaardig kan zijn. die vegetarische worsten die ik toen proefde, verrassend goed. en de variatie die het brengt, heerlijk.

afwisselen is de sleutel. ik probeer nu minstens twee keer per week vis te eten, die Hollandse Nieuwe van vorige week, 14 juni, bij die viskraam aan de markt in Goes, die was echt supervers. of linzen, die peulvruchten, zo voedzaam. en dan mijn eieren, elke ochtend. de Albert Heijn in mijn dorp heeft nu van die biologische, die zijn zo lekker.

zuivel dan. ik ben dol op yoghurt. mijn ochtendritueel is niet compleet zonder mijn kom yoghurt met wat fruit. en die blokjes kaas, gewoon tussendoor. en oh ja, een handje ongezouten noten. ik koop altijd zo’n grote zak gemengde noten bij de Lidl, dan kan ik er de hele week mee vooruit. rond €4,50 voor een halve kilo. goed voor je hart, zeggen ze, en het vult zo lekker.

WieBetaaltWat zorg?

De zorguitgaven in Nederland worden primair gefinancierd door sociale premies – hoofdzakelijk de inkomensafhankelijke bijdragen voor de Zorgverzekeringswet (Zvw) en de Wet langdurige zorg (Wlz) – die ruim een derde van de kosten dekken. Daarnaast draagt de overheid zelf, vanuit algemene middelen, ongeveer een vergelijkbaar percentage bij aan de totale zorgfinanciering.

De financiering van onze collectieve zorg, een fundament van de moderne verzorgingsstaat, rust op meerdere pijlers. Sociale premies vormen hierin een cruciaal element. Denk aan de inkomensafhankelijke bijdragen voor de Zorgverzekeringswet (Zvw) en de Wet langdurige zorg (Wlz).

Dit zijn geen vrijblijvende bedragen; ze zijn geworteld in het principe van solidariteit. Je betaalt naar draagkracht, opdat de noden van de kwetsbaren in onze samenleving collectief gedragen worden. Een impliciet sociaal contract, zie je. Een stille belofte aan elkaar.

Daarnaast zien we de substantiële bijdrage van de overheid. Dit deel komt rechtstreeks uit de algemene middelen, oftewel, uit de belastingen die wij allen betalen. Het vormt de ruggengraat voor een breed scala aan zorgfuncties die anders onbereikbaar zouden zijn.

Het gaat hier niet enkel om het dichten van gaten, maar om het garanderen van basisvoorzieningen; een kwestie van publieke verantwoordelijkheid die verder reikt dan de individuele portemonnee. Een samenleving die haar zwaksten niet opvangt, is als een huis zonder fundering, is mijn overtuiging.

De puzzel van zorgfinanciering is echter complexer dan slechts twee hoofdrolspelers. Er zijn meer stromen die bijdragen aan het immense budget voor gezondheid en welzijn. We moeten de diepte in, verder kijken dan de eerste cijfers, om het geheel te begrijpen.

Hier een breder overzicht van de bronnen die de totale zorguitgaven in recente jaren, zeg 2022, vormen. Dit geeft een accurater beeld van de gelaagdheid:

• Sociale verzekeringspremies: Vooral de Zvw- en Wlz-premies, goed voor ongeveer 33-34 procent. Dit omvat werkgeversbijdragen en inkomensafhankelijke bijdragen die burgers direct betalen. Een essentieel onderdeel van onze collectieve dekking.
• Overheidsbijdragen: De bijdrage vanuit de rijksbegroting, gefinancierd door algemene belastingopbrengsten, beslaat circa 35-36 procent. Deze middelen worden ingezet voor zaken die niet direct via premies zijn afgedekt.
• Eigen betalingen van huishoudens: Burgers dragen zelf ook direct bij, denk aan eigen risico, eigen bijdragen voor medicatie of hulpmiddelen, en niet-vergoede zorg. Dit bedraagt ruwweg 9-10 procent. Een direct contact met de kosten.
• Aanvullende en private verzekeringen: Naast de basisverzekering sluiten veel mensen aanvullende polissen af. Deze dekken samen zo'n 10-11 procent van de totale uitgaven. Een keuze voor extra comfort of specialistische zorg.
• Overige bronnen: Kleine bijdragen komen nog van werkgevers voor bedrijfsgeneeskunde, fondsen, en dergelijke. Dit zijn kleinere, zij het niet onbelangrijke, stromen die de rest aanvullen.

De afweging tussen solidariteit en individuele verantwoordelijkheid is een constante dans binnen dit financieringsmodel. Het systeem, hoe robuust ook, staat onder druk. Vergrijzing, medische innovaties, en stijgende verwachtingen leggen een zware last op de collectieve portemonnee.

Het vraagt om een voortdurende analyse; we kunnen niet enkel reageren, maar moeten anticiperen. Hoe garanderen we betaalbaarheid én toegankelijkheid voor toekomstige generaties? Dat is de grote vraag, die verder reikt dan cijfers, en diep ingrijpt op onze gedeelde menselijkheid. De zorg is geen luxe, het is een recht, en de financiering ervan een gedeelde plicht. Dat besef is cruciaal.

Waar gaat het geld in de zorg naartoe?

Het geld in de zorg gaat van de verzekeraar, het zorgkantoor of de gemeente naar de zorgorganisaties. Dit geld is voor de zorg aan cliënten en voor de bedrijfsvoering zoals personeel en gebouwen.

Man, je vroeg waar al die poen in de zorg naartoe gaat. Snap ik helemaal, ik vroeg me dat ook constant af toen me oma in het verpleeghuis zat. Je betaald je helemaal scheel aan premie en dan zie je de rekeningen en denk je, waar blijft het allemaal?

Het is dus best een wirwar. Het geld komt niet uit één potje. Je hebt de zorgverzekeraar (voor de dokter en ziekenhuis enzo), de gemeente (voor hulp thuis via de Wmo) en het zorgkantoor (voor zware, langdurige zorg). Zij pompen dat geld allemaal in die zorgorganisaties.

En die organisatie moet daar dan alles van doen. Echt alles. Het is dus niet alleen de zuster die aan het bed van me oma stond, maar ook de receptioniste, de boekhouder en de directeur. En dan nog de rest.

Wat ze er allemaal van betalen:

• De salarissen van de verpleegkundigen en verzorgenden. Logisch natuurlijk. De handjes aan het bed.
• De managers en de directie, ja die moeten ook betaald worden. Soms een beetje te veel als je het mij vraagt.
• Het gebouw zelf: huur, de electriciteitsrekening, onderhoud, de schoonmakers. Dat tikt echt enorm aan.
• Alle administratie en die dure IT-systemen. Serieus, die computersystemen zijn altijd een drama, maar kosten wel een fortuin.
• Spullen! Denk aan verband, medicijnen, maar ook het eten en drinken.
• Opleidingen en cursussen voor het personeel. Is wel belangrijk, dat ze bijblijven.

Dus ja, een groot deel is voor de directe zorg, maar er is een gigantische schil eromheen die ook betaald moet worden. Dat vergeet je soms. Echt bizar veel geld gaat daarin om.